Trong những năm qua, lãnh đạo TP. Hội An xác định định hướng phát triển du lịch Cù Lao Chàm là để phát triển du lịch Hội An một cách đồng bộ, phát triển phải dựa trên nền tảng sinh thái biển, đảo, rừng, gắn với việc bảo tồn phát huy hiệu quả những giá trị của khu dự trữ sinh quyển thế giới, khu bảo tồn biển quốc gia và những giá trị văn hóa địa phương; gắn kết chặt chẽ mối quan hệ giữa phát triển kinh tế với đảm bảo an ninh quốc gia, TTATXH và chủ quyền biển đảo.
Với những nỗ lực của Đảng bộ và nhân dân xã đảo, cùng sự hỗ trợ tích cực của lãnh đạo thành phố, những năm qua Tân Hiệp đã huy động tổng hợp nhiều nguồn lực, kết hợp giữa thu hút đầu tư của các thành phần kinh tế với tăng đầu tư từ ngân sách để tập trung phát triển hạ tầng, thực hiện xã hội hóa trong phát triển du lịch Cù Lao Chàm.
Cù lao Chàm phải là điểm du lịch có cảnh quan thiên nhiên sạch đẹp, trong lành- Ảnh: Đỗ Huấn
Đến nay, hệ thống tour, tuyến tham quan, điểm du lịch đã được hình thành, trong đó các sản phẩm du lịch có lợi thế được chú ý xây dựng như: du lịch sinh thái, du lịch văn hóa tâm linh,du lịch biển, gắn với khám phá và bảo tồn khu bảo tồn biển quốc gia. Bên cạnh đó, cảnh quan sinh thái, văn hóa ở Cù Lao Chàm phong phú cũng là hấp lực lớn đối với du kháchnhư: làng chài, nghề đan võng từ cây ngô đồng; các lễ hội văn hóa truyền thống, ẩm thực đặc trưng của cư dân vùng biển đảo… Một sản phẩm đặc sắc khác chính là sự thành công trong việc kiên trì vận động nhân dân và du khách “Nói không với túi ni lông”, giữ gìn môi trường biển đảo,đượcdu khách khắp nơi trong nước và thế giới biết đến như một địa chỉ điển hình về môi trường xanh sạchvà thân thiện với con người. Mới đây, Tân Hiệp lại tiếp tục phát động cuộc vận động “Nói không với ống hút nhựa”
Cùng với việc đầu tư có trọng tâm, trọng điểm cơ sở hạ tầng phục vụ du lịch, cảnh quan, môi trường cũng tiếp tục được chăm sóc, diện mạo xãđảongày càng đổi thay theo hướng xanh, sạch,đẹp hơn.Nhiều điểm dừng chân, nhà vệ sinh, hệ thống cầu cảng, trồng cây tạo cảnh quan tại các tuyến du lịch, các khu chợ, khu hàng lưu niệm được quy hoạch, xây dựng từng bước đáp ứng yêu cầu của du khách. Các bãi biển, điểm tham quan, khu lặn ngắm san hô, rừng nguyên sinh, cây di sản đã được đưa vào chương trình tham quan, tạo thêmsản phẩm mới phục vụ du khách. Ông Trần Tấn Dũng – Bí thư Đảng ủy xã Tân Hiệp khẳng định, nhờ gắn kết chặt chẽ việc phát triển du lịch với bảo vệ cảnh quan, môi trường nên thương hiệu du lịch Cù Lao Chàm ngày càng được khẳng định, thu hút du khách đến tham quan. ”Từ năm 2009 đến nay cùng với sự quan tâm, đầu tư, quảng bá của lãnh đạo Tỉnh, Thành phố, hạ tầng đầu tư cho xã được khang trang, đẹp hơn, thương hiệu du lịch Cù Lao Chàm đã hình thành và phát triển. Du lịch hiện nay chiếm khoảng 80% đến 90% kinh tế của địa phương. Thu nhập của du lịch đem lại kinh tế ổn định hơn cho người dân”, ông Dũng nói.
Bãi Ông là nơi du khách thích khám phá, vui chơi khi đến Cù Lao Chàm- Ảnh: Đỗ Huấn
Du lịch phát triển, cơ cấu kinh tế đã chuyển dịch tích cực theo hướng tăng tỷ trọng du lịch và dịch vụ, giải quyết nhiều việc làm cho nhân dân.Thu nhập bình quân đầu người năm 2010 đạt khoảng 13 triệu đồng đến năm 2017 đã đạt hơn 40 triệu đồng. Ông Huỳnh Giang ở thôn Bãi Ông cho biết: “Chặng đường 40 năm rất dài nhưng quá trình phát triển của xã đảo rõ nhất là nhờ những năm gần đây, từ khi được UNESCO công nhận là Khu DTSQ thế giới đến giờ dường như địa điểm này nổi tiếng về dịch vụ du lịch. Từ chỗ bà con đánh bắt hải sản, làm nghề chài lưới, núi non rồi chuyển sang làm dịch vụ du lịch, đặc biệt là nhà hàng, homestay… đến bây giờ thực sự mà nói là sự phát triển vượt đà, không nghĩ tới là một xã đảo mà doanh thu hằng năm lên đến 40 triệu đồng/người, trong đó có những bà con không có công ăn việc làm, từ hộ nghèo mà trở thành hộ giàu khá”.
Trong những năm đến Tân Hiệp phải phát triển trên cơ sở tạo được sự khác biệt về thương hiệu, phát triển phải dựa trên sự bảo tồn cảnh quan, môi trường, khai thác hợp lý tài nguyên, giữ vững bản sắc văn hóa truyền thống để Cù Lao Chàm trở thành một điểm đến hấp dẫn, được nhiều du khách lựa chọn, yêu thích. Vì vậy phải hoàn chỉnh quy hoạch du lịchgắn với xây dựng xã nông thôn mới, trong đó tập trung qui hoạch không gian, kiến trúc, xây dựng, phân định mốc tuyến giữa các khu vực quốc phòng và dân sinh, khu vực được khai thác du lịch và bảo tồn khu dự trữ sinh quyển, tránh phá vỡ cảnh quan, ô nhiễm môi trường sinh thái. “Du lịch Cù Lao Chàm bây giờ được chúng tôi chọn định hướng là phải phát triển trên cơ sở bảo tồn nghiêm ngặt các giá trị về thiên nhiên, về môi trường cũng như các giá trị về văn hóa tinh thần của cư dân miền biển, lấy đó làm trục chính để phát triển du lịch, đưa du khách đến tìm hiểu Cù Lao Chàm không những là nơi có cảnh quan đẹp, nơi có thiên nhiên trong lành mà còn là nơi có văn hóa của người dân thật thà, chất phác đúng như chất của văn hóa miền biển. Những hệ giá trị đó phải được lưu giữ để các thế hệ sau này của địa phương kế thừa phát triển trên chính quê hương của mình.”, Bí thư Đảng ủy xã Trần Tấn Dũng trao đổi.
Du lịch Cù Lao Chàm đã và đang phát triển theo hướng du lịch cộng đồng có chất lượng cao và bền vững, giải quyết hài hòa mối quan hệ giữa nâng cao dân trí, tạo nguồn nhân lực với giữ gìn tài sản văn hóa – nhân văn của cư dân bản địa, bảo tồn nghiêm ngặt sự đa dạng sinh học trên rừng dưới biển nhằm mang lại thu nhập và nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho nhân dân, từ đó cộng đồng càng nhận thức rõ vai trò chủ thể và trách nhiệm của mình. Các phong trào Toàn dân xây dựng đời sống văn hóa, Toàn dân bảo vệ ANTQ ngày càng đi vào thực chất và hiệu quả hướng đến mục tiêu xây dựng Cù Lao Chàm thành một điểm đến thật sự an toàn, bảo tồn nếp sống chất phát, thuần hậu, thân thiện của cư dân…
Đỗ Huấn