Cẩm Thanh đang phát triển du lịch theo hướng sinh thái. Kết quả bước đầu đáng phấn khởi nhưng vẫn còn những quan ngại. Khai thác du lịch sinh thái ở Cẩm Thanh như thế nảo cho bền vững
Trong vài năm gần đây, du lịch Cẩm Thanh đã phát triển nhanh chóng. Đến nay Cẩm Thanh dần trở thành một điểm đến hấp dẫn về du lịch sinh thái với không gian rừng dừa ngập mặn, sông nước, đồng ruộng… thanh bình, thơ mộng. Chỉ tính trong 6 tháng đầu năm nay, Cẩm Thanh đã đón gần 403 ngàn lượt khách đến tham quan, lưu trú, tăng gấp 4,5 lần so với CKNT. Tổng doanh thu từ hoạt động du lịch – dịch vụ đạt hơn 171 tỷ đồng. Doanh thu từ bán vé tham quan đạt 9,2 tỷ đồng, doanh thu du lịch cộng đồng đạt 10,6 tỷ đồng và doanh thu lưu trú đạt hơn 151 tỷ đồng.

Du khách mong muốn được xem múa nhảy trên thuyền thúng khi tham quan rừng dừa Cẩm Thanh- Ảnh: Đỗ Huấn
Từ nguồn thu này, chính quyền địa phương đã đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, dần hoàn thiện một số hạng mục công trình như bãi giữ xe, hệ thống nhà vệ sinh, mở rộng đường giao thông, khơi thông mương lạch, tăng cường các hoạt động đáp ứng nhu cầu phục vụ du khách…
Những kết quả bước đầu là đáng khích lệ nhưng vẫn còn nhiều quan ngại, du lịch phát triển chưa thực sự bền vững. Sự phát triển mang tính tự phát và “quá nóng” đã làm ảnh hưởng đến trật tự an toàn, môi trường và cảnh quan sinh thái vùng quê đặc thù cũng như đặt ra nhiều áp lực cho công tác bảo tồn đa dạng sinh học, sự phát triển bền vững của vùng cửa sông ven biển Cửa Đại – Hội An.Thạc sĩ Lê Ngọc Thảo – Trưởng Ban Thư ký Ban quản lý Khu dự trữ sinh quyển thế giới Cù Lao Chàm – Hội An, nói: “Những hoạt động của du khách như chúng ta có thể thấy, ví dụ như bẻ lá dừa làm những đồ vật đơn giản với tuổi thọ chỉ vài ngày thôi, tuy nhiên hoạt động như vậy cũng làm tác động mạnh mẽ đến sự phân bố và sức khỏe của rừng dừa nước Cẩm Thanh. Thứ hai, du khách mong muốn được múa nhảy hay hát hò trên thuyền thúng, những cảnh hát nhảy này chỉ tạo ra cảnh vui vẻ tức thời thôi nhưng về lâu dài nó sẽ làm cho hệ sinh thái động thực vật không còn duy trì được tính tự nhiên hoang sơ của nó. Thứ ba nữa là đối với lượng khách du lịch lớn như thế này trong khi chúng ta chưa có sự chuẩn bị thì lượng nước thải, rác thải, đặc biệt là ô nhiễm về tiếng ồn, ô nhiễm về chất thải sẽ tác động trực tiếp đến cảnh quan, chất lượng môi trường và đặc biệt sự tồn tại và phát triển của hệ sinh thái rừng dừa nước Cẩm Thanh”.

Lượng khách tham quan rừng dừa Cẩm Thanh ngày càng đông trong khi điều kiện chuẩn bị chưa đầy đủ đã tạo những tác động tiêu cực- Ảnh: Đỗ Huấn
Rừng dừa nước Cẩm Thanh, vùng quê sinh thái Cẩm Thanh hiện đang là điểm đến yêu thích của du khách trong và ngoài nước, thu hút hàng ngàn lượt khách đến tham quan mỗi ngày. Du lịch phát triển đã mang lại lợi ích đáng kể cho cộng đồng cư dân địa phương, tạo ra những đổi thay đáng mừng, cải thiện đáng kể đời sống người dân vốn lâu nay lam lũ nhọc nhằn nơi vùng quê sông nước này. Nhưng để phát triển bền vững, lâu dài cần phải gắn kết hài hòa, hiệu quả giữa bảo tồn và phát triển. Chính quyền thành phố và xã Cẩm Thanh đã và đang triển khai các quyết sách và giải pháp hữu hiệu, nỗ lực kết nối hài hòa các sáng kiến cộng đồng trong khu vực nhằm hỗ trợ bảo tồn đa dạng sinh học, cải thiện sinh kế người dân và phát triển kinh tế xã hội một cách bền vững. “Nỗ lực thứ nhất là làm sao phải bảo tồn nguyên vẹn rừng dừa này, tập trung thông qua các giải pháp và cố gắng sớm đôn đốc các ngành trình tỉnh thông qua quy chế bảo tồn vùng đệm của Khu dự trữ sinh quyển, tiến tới các hoạt động tuyên truyền trong dân về việc bảo tồn các giá trị của rừng dừa để gắn với phát triển bền vững lâu dài trong tương lai”, Phó Chủ tịch UBND xã Cẩm Thanh Nguyễn Hùng Linh cho biết.
Với vai trò là vùng đệm và đang được đề xuất bổ sung vào để tăng diện tích vùng lõi của Khu dự trữ sinh quyển thế giới Cù Lao Chàm – Hội An, hiện nay Cẩm Thanh đối mặt rất nhiều khó khăn và thách thức về bảo tồn và phát triển. Giữ gìn nếp sống làng quê, bảo vệ cảnh quan thiên nhiên, môi trường sông nước, cồn bãi không chỉ là yếu tố quyết định để xây dựng Cẩm Thanh trở thành vùng du lịch sinh thái mang đậm bản sắc, dấu ấn truyền thống mà còn là yếu tố sống còn để bảo tồn và phát huy giá trị của Khu dự trữ sinh quyển thế giới Cù Lao Chàm – Hội An. “Khi đưa Cẩm Thanh vào phát triển du lịch sinh thái thì du lịch Cẩm Thanh càng tỏa sáng hơn nữa và giá trị càng nổi trội hơn nữa. Bởi vì du lịch sinh thái đòi hỏi phải bảo tồn và Cẩm Thanh đang bảo tồn, phải có cộng đồng và Cẩm Thanh đang gìn giữ cộng đồng và đặc biệt hỗ trợ cho sự phát triển kinh tế lớn cho tương lai. Điều đó đã nằm trong quy hoạch tổng thể, hài hòa giữa vùng lõi, vùng đệm và vùng chuyển tiếp. Chính vì vậy giữ Cẩm Thanh không chỉ riêng cho Cẩm Thanh mà còn là giữ cho Hội An, Quảng Nam, và cho cả miền Trung và Việt Nam”, Tiến sĩ Chu Mạnh Trinh – Ban quản lý Khu Bảo tồn biển Cù Lao Chàm nói.
Là điểm đến mới với đặc trưng của mô hình du lịch sinh thái, Cẩm Thanh cần gắn chặt giữa phát triển với bảo tồn với các yếu tố không thể thiếu được là thiên nhiên và văn hóa mà cộng đồng cư dân địa phương là những người chủ thực sự…
Đỗ Huấn


