Sắc xuân trong lòng di sản

Mỗi dịp vào xuân, phố cổ càng quyến rũ “hút hồn” du khách. Những mái rêu xanh, những cung đường nhỏ xinh, những mảng tường già “soi bóng thời gian”… như tô điểm thêm vẻ đẹp của nắng hửng vàng và “gió xuân thì”.

Di sản phố cổ nằm tập trung chủ yếu trên địa bàn phường Minh An, có gần 860 di tích kiến trúc đã được xếp hạng, trong đó có hơn 660 di tích sở hữu tư nhân được giữ gìn gần như nguyên trạng cho đến ngày nay. Người dân Minh An đã có nhiều nỗ lực và đóng góp quí giá trong việc giữ gìn và phát huy giá trị di sản của bao bậc tiền nhân để lại. Chưa có con số thống kê đầy đủ, chính xác nhưng hơn 1500 lượt di tích nhà ở, đền chùa, hội quán đã được tu bổ, sửa chữa trong những năm qua đã tiêu tốn của những chủ nhân di tích hàng trăm tỷ đồng, chưa tính nguồn vốn hỗ trợ của Nhà nước. Mùa bão lũ, họ còn tự chằng chống, “chung sống với di tích” để vượt qua thử thách khắc nghiệt của thiên tai. Họ cũng đã phải tự đấu tranh với chính mình trước những tiện lợi của nhu cầu cuộc sống hiện đại để giữ gìn nét đẹp của từng mái nhà, góc phố; phải đồng cam gánh vác để tạo ra và nâng lên những giá trị đặc sắc độc đáo của từng ngõ hẻm, con đường trong lòng di sản. Việc bày bán kinh doanh, lưu thông đi lại, thắp sáng đèn lồng, việc ăn vận, đồng hành diễn xướng cùng cả cộng đồng những dịp hội hè, lễ tết… là những hoạt động riêng có mà hiếm nơi nào khác có thể làm được. Ông Nguyễn Cửu A (ở khối phố An Thắng) cho biết: “Năm qua trật tự đường phố, cảnh quan đô thị, vệ sinh môi trường có nhiều chuyển biến, cơ bản sạch sẽ, trật tự và an toàn. Hàng quán ẩm thực, trang trí đường phố đảm bảo thẩm mỹ, đúng quy định…”

Bảo đảm trật tự, an toàn và vệ sinh môi trường trong lòng Di sản phố cổ- Ảnh: Đỗ Huấn

Đứng bằng đôi chân của mình trên di sản của cha ông, Minh An đã và đang là một phường giàu có về kinh tế, nhân dân có cuộc sống khá giả hơn hẳn so với các địa phương khác. Các hoạt động DV-DL-TM ngày càng phát triển cả về quy mô và chất lượng, xứng đáng là ngành kinh tế mũi nhọn của địa phương với doanh số thu được luôn tăng hằng năm, riêng trong năm qua đã lên gần 1.000 tỷ đồng. Sản xuất thủ công mỹ nghệ gắn với các ngành nghề truyền thống và du lịch cũng đạt hơn 55 tỷ…

Ý thức sâu sắc việc hưởng lợi ngay trong lòng di sản, người dân Minh An nói riêng và khu vực cận kề nói chung luôn chăm lo tô bồi giá trị vĩnh cửu của khu phố cổ – di sản văn hoá thế giới. Cùng với những “bảo tàng sống” trong lòng phố, trong từng ngôi nhà cổ… mà ở đó người dân và du khách thập phương có thể tìm gặp tiếng nói của “ngày xưa vọng lại” hay sự đồng điệu, giao hoà trong nếp sống thị dân của một “đô thị thương cảng truyền thống Châu Á” thời mở cửa hội nhập mới, nhiều năm qua người dân Minh An còn tích cực tham gia tổ chức nhiều sự kiện, lễ hội văn hoá-du lịch. Cạnh đó là những sản phẩm du lịch đặc sắc riêng có như “Đêm phố cổ”, “Phố dành cho người đi bộ và xe thô sơ”, “thời trang đường phố”, giao lưu ẩm thực quốc tế… đã minh chứng khả năng sáng tạo và hưởng thụ văn hoá vô cùng phong phú, mãnh liệt của người dân nơi đây. Các lễ hội giỗ tổ nghề may, cúng tổ kim hoàn… từng bước khôi phục, chức năng sinh hoạt cộng đồng của các đình chùa, hội quán được phát huy. Việc thực hiện nếp sống văn hoá của nhân dân được chú trọng; việc sắp xếp bố trí kinh doanh nhằm đảm bảo trật tự, văn minh, góp phần tạo môi trường thân thiện với du khách… được tăng cường và tạo thêm sắc xuân mới hôm nay.

Đại biểu lãnh đạo 2 nước, 2 tỉnh bàn giao trao tặng mô hình Châu Ấn thuyền để trưng bày tại Không gian văn hóa Việt – Nhật- Ảnh: Đỗ Huấn

Phấn khởi trước bước chuyển trước thềm năm mới Mậu Tuất 2018, ông Bùi Văn Dũng – Bí thư Đảng ủy phường nói: “Trung tâm QLBTDS đã chủ trì cùng với phường xây dựng đề án bán hàng rong và đến nay đã thực hiện một cách thành công với 49 hộ rất đẹp ở trên các tuyến phố của chúng ta. Phòng QLĐT, Công an thành phố, Phòng TM-DL, các cơ quan ban ngành khác đã cùng với địa phương xây dựng và thực hiện có hiệu quả các đề án về ghe bơi, về bán hàng rong và chấn chỉnh trật tự trên địa bàn phường Minh An”

Di sản phố cổ là thương hiệu của Hội An, là sự khởi đầu cho sự phát triển của ngành kinh tế du lịch – dịch vụ – thương mại thành phố. Tầm vóc, vị thế của phố cổ, có ý nghĩa cực kỳ quan trọng, không chỉ là trung tâm phát triển của Hội An mà còn là niềm tự hào của Quảng Nam, Việt Nam. Diện mạo, linh hồn của phố cổ đã trở thành tài sản của nhân loại. Về với phố cổ mùa xuân này, mọi người còn dễ dàng nhận ra một nét xuân tươi mới trên tuyến phố Nguyễn Thị Minh Khai (thuộc địa bàn phường Cẩm Phô). Nơi đây vừa đưa vào hoạt động “Không gian văn hóa Việt Nam – Nhật Bản” (từ ngày 10/11/2017) nhân Tuần lễ cấp cao APEC và được chính 2 Thủ tướng Nhật Bản và Việt Nam cắt băng khai trương. Trong không gian cổ kính, thâm trầm, nhiều hoạt động mang tính giao hòa, tiếp biến văn hóa của 2 dân tộc diễn ra đã thu hút đông đảo bạn bè du khách gần xa đến thưởng lãm và trải nghiệm, gợi lại niềm tự hào thời vang bóng đô thị thương cảng cổ xưa. “Từ khi khai trương Không gian văn hóa Việt – Nhật đến nay, tuyến đường Nguyễn Thị Minh Khai gần như sống lại. Theo trống kê thì số lượng khách đến nhiều hơn. Bây giờ  vào đây giống như là được “2 trong 1” tức vừa là tham quan các di tích tiêu biểu của người Việt vừa có thể trực tiếp tham gia các hoạt động như mặc trang phục Việt Nam, Nhật Bản truyền thống. Theo số lượng thống kê thì số lượng khách nước ngoài như Hàn Quốc, Nhật Bản, Châu Á, cả Châu Âu, Châu Mỹ, người ta tham gia các hoạt động trải nghiệm rất nhiều”, chị Hồ Phương Uyên – Phó Văn phòng Hướng dẫn tham quan du lịch Hội An nói.

Xuân đã về mang theo bao tin yêu và hy vọng. Phố cổ xanh hơn trong màu rêu ký ức và cũng đang thắm sắc hương hoa lòng người trong phố.

Đỗ Huấn