Hội An – Quảng Nam được biết đến là một trong những nơi khởi nguồn cho mối quan hệ giữa Nhật Bản và Việt Nam cách đây hơn 400 năm. Sự kiện Giao lưu văn hóa Hội An – Nhật Bản lần thứ 17 (diễn ra từ ngày 9 – 11.8.2019) sẽ có những hoạt động phản ánh mối quan hệ hữu nghị truyền thống này…
Hát múa “Bài ca hữu nghị Việt Nam – Nhật Bản” của đội nghệ thuật TP.Hội An- Ảnh: Đỗ Huấn
Việt Nam và Nhật Bản có mối quan hệ từ lâu đời với nhiều nét tương đồng về lịch sử, văn hoá truyền thống, giá trị nhân văn. Thiết lập quan hệ ngoại giao vào ngày 21.9.1973, đến nay Việt Nam và Nhật Bản đã trở thành đối tác ngày càng quan trọng của nhau trên nhiều lĩnh vực. Đặc biệt, từ khi 2 nước nâng cấp quan hệ lên “Đối tác chiến lược sâu rộng vì hòa bình và phồn vinh ở Châu Á” vào tháng 3.2014, quan hệ Việt Nam – Nhật Bản đã có bước phát triển mạnh mẽ, toàn diện và thực chất.
Tỉnh Quảng Nam được biết đến là một trong những nơi khởi nguồn cho mối quan hệ giữa Nhật Bản và Việt Nam cách đây hơn 400 năm trước với mối quan hệ giao thương nhộn nhịp tại thương cảng Hội An cũng như mối lương duyên giữa công chúa Công nữ Ngọc Hoa cùng thương nhân Araki Sotaro. Cùng với nhiều hoạt động hợp tác, hữu nghị trên nhiều lĩnh vực đã được thiết lập trong những năm qua, năm 2017 tỉnh Quảng Nam chính thức ký kết quan hệ hợp tác hữu nghị với tỉnh Nagasaki. Đến nay, 2 tỉnh đã duy trì và thúc đẩy mối quan hệ hợp tác theo hướng tích cực, đạt nhiều kết quả. Đặc biệt, vào tháng 11.2017, trong khuôn khổ Tuần lễ cấp cao APEC với sự chứng kiến của Thủ tướng Chính phủ Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc và Thủ tướng Chính phủ Nhật Bản Shinzo Abe, Không gian văn hóa Việt Nam – Nhật Bản tại TP.Hội An (trong phạm vi tuyến đường Nguyễn Thị Minh Khai, phường Cẩm Phô) cùng với mô hình Châu Ấn thuyền do tỉnh Nagasaki tặng đã được khai trương, để lại dấu ấn sâu đậm cho mối quan hệ truyền thống tốt đẹp, lâu dài và bền vững giữa tỉnh Quảng Nam và các địa phương Nhật Bản nói riêng, cũng như giữa 2 nước Việt Nam – Nhật Bản nói chung. Từ khi đưa vào hoạt động đến nay, Không gian văn hóa Việt Nam – Nhật Bản này đã trở thành một sản phẩm văn hóa đặc sắc của Hội An. “Hiện nay, số lượng du khách đến Hội An tìm hiểu về Không gian văn hóa Việt Nam – Nhật Bản ngày càng tăng. Điều này chứng tỏ hiệu quả đang được nâng cao và đặc biệt thể hiện được một sản phẩm du lịch mới ở Hội An”, ông Nguyễn Phương Đông – Phó Giám đốc Trung tâm VH-TT&TT-TH thành phố nói.
Sự kiện “Giao lưu văn hóa Hội An – Nhật Bản” được chính thức tổ chức lần đầu vào năm 2003, đến nay là lần thứ 17 diễn ra theo định kỳ hằng năm. Sau 16 lần tổ chức, sự kiện đã tạo được tiếng vang mạnh mẽ, thu hút sự quan tâm của công chúng, các tổ chức và doanh nghiệp Nhật Bản, để lại nhiều ấn tượng tốt đẹp trong lòng những người tham gia; qua đó, góp phần củng cố mối quan hệ giao lưu – hữu nghị giữa nhân dân Hội An và Nhật Bản.
Mô hình Châu Ấn thuyền do tỉnh Nagaski tặng TP.Hội An năm 2017- Ảnh: Đỗ Huấn
Năm nay, sự kiện chính thức khai mạc vào tối ngày 9.8 và bế mạc vào tối ngày 11.8. Điểm nổi bật của chương trình là có hoạt động tái hiện đám cưới Công Nữ Ngọc Hoa và thương nhân Nhật Bản Araki Sotaro với hình ảnh đám rước dâu bằng thuyền trên sông Hoài…vào các buổi chiều 10 và 11.8. Ông Trương Duy Trí – nguyên Phó Văn phòng Hướng dẫn tham quan du lịch Hội An cho rằng, đây không phải là lần đầu Hội An tổ chức hoạt động này nhưng với việc tái hiện đám rước trên sông với mô hình Châu Ấn thuyền và đúng dịp tròn 400 năm đám cưới mang tính lịch sử này nên ý nghĩa của hoạt động càng thêm sâu sắc
Châu Ấn thuyền là phương tiện mà cách đây hơn 400 năm các thương nhân Nagasaki (Nhật Bản) dùng để qua lại, giao thương tại thương cảng Hội An. Đây cũng là con thuyền đã đưa Công nữ Ngọc Hoa theo chồng (là thương nhân Araki Sotaro) về Nagasaki vào năm 1619. Theo một số tư liệu lịch sử, Araki Sotaro – tên phiên âm là Hoang Mộc Tông Thái Lang sang Hội An rất sớm. Ông được Chúa Nguyễn Phúc Nguyên có cảm tình “giao cho nhiều trọng trách tại Hội An”. Vào năm 1619 chúa Sãi Nguyễn Phúc Nguyên lập cho ông một tờ thư xác nhận ông đã tự nguyện ở dưới gối (tức làm chức quan trung thành với Chúa). Cũng trong năm đó, Chúa gả Công chúa Ngọc Hoa cho Araki Sotaro. Tên Nhật của Công chúa Ngọc Hoa là Wakaku (Vương Gia Cửu), tên thân mật là Anio-san. Năm 1636 chồng bà từ trần, năm 1645 bà tạ thế ở Nagasaki. Theo truyền tụng, bà đã dành thời gian dạy các điệu múa An Nam cho người Nhật, có công chẩn tế, xây chùa Phật (pháp danh bà là Diệu Tâm). Bà được thờ tại đền Daionji ở Nagasaki.
Cùng với hoạt động tái hiện đám cưới Công nữ Ngọc Hoa với thương nhân Nhật Bản Araki Sotaro, trong những ngày diễn ra sự kiện còn có nhiều hoạt động giao lưu, giải trí, mang đậm bản sắc văn hóa của hai dân tộc như: trưng bày các sản phẩm thủ công mỹ nghệ, triển lãm tranh ảnh, dạy viết thư pháp Nhật Bản, biểu diễn nghệ thuật truyền thống và thi đấu thể thao truyền thống Hội An – Nhật Bản, giao lưu đường phố như nhảy Yosakoi, biểu diễn sáo Shakuhachi, trình diễn Cosplay, các hoạt động trải nghiệm làm lồng đèn, gấp giấy Origami, gấp lá dừa…và chợ phiên Hội An.“Đây cũng là dịp để chúng ta nhìn lại lịch sử, tôn vinh mối quan hệ hữu hảo giữa 2 đất nước trong nhiều năm qua. Qua đó tiếp tục thúc đẩy và vun đắp một cách hiệu quả cho tình hữu nghị tốt đẹp giữa 2 dân tộc”, Phó Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Văn Sơn nói.
Đỗ Huấn