Cơ hội phục hưng nghề dâu tằm, tơ lụa

Tiếp theo thành công của 4 lần tổ chức: “Ngày hội tơ lụa – 2014”, “Festival Văn hóa Tơ lụa Việt Nam – Châu Á năm 2016”, “Festival Tơ lụa, Thổ cẩm Việt Nam và thé giới năm 2017”, “Giao lưu trưng bày sản phẩm Tơ lụa – Thổ cẩm truyền thống năm 2018”, ngày 8 và 9 tháng 8 năm nay UBND TP.Hội An và Công ty CP Tơ lụa Quảng Nam phối hợp tổ chức “Festival văn hóa Tơ lụa – Thổ cẩm Việt Nam và thế giới”.

Cảnh quay tơ dệt lụa ở Làng lụa Hội An- Ảnh: Đỗ Huấn

Sự kiện góp phần giới thiệu nghề may thời trang Hội An, nghề tơ lụa Quảng Nam với thị trường tơ lụa quốc tếvà đóng góp cho thành phố Hội An một sản phẩm văn hóa– du lịch trên nền tảng khai thác văn hóa lụa tơ tằm.Đây cũng là sự kiện rất đáng chú ý trong bối cảnh hội nhập và phát triển hiện nay, nhằm tôn vinh các nghệ nhân, các làng nghề, địa danh nổi tiểng nghề tơ lụa, thổ cẩm trong nước và những thành quả tơ lụa của các quốc gia trên thế giới. Qua đó thúc đẩy ngành dâu tằm, tơ lụa, dệt lụa và dệt thổ cầm truyền thống của Việt Nam phát triển, trong đó có Quảng Nam.

Hội An thời trung đại (thế kỷ 16 – 17) từnglà một trong những thương cảng sầm uất trên “Con đường tơ lụa” kết nối Đông – Tây, nối liền Âu – Á. Từ đô thị thương cảng Hội An,các sản phẩm tơ lụa hảo hạng đã trở thành sản phẩm giao thương quan trọng của vùng đất xứ Đàng Trong thời bấy giờ với thương nhân các nước khi đến buôn bán tại Hội An, đồng thời cũng góp phần tạo nền móng cho quan hệ giao lưu thương mại, văn hóa sâu sắc giữa Việt Nam với các nước, giữa Hội An với các đô thị khu vực Đông Nam Á.

Với Việt Nam và thế giới, Tơ lụa – Thổ cẩm đã từng góp mặt trong Văn hóa Mặc, làm đẹp cho con người suốt hàng ngàn năm qua. Ngày nay, trong thời đại công nghệ 4.0, trước những nhu cầu mới, Tơ lụa – Thổ cẩm dưới nhiều góc độ lại góp phần nâng cao giá trị cuộc sống trong nghệ thuật thể hiện, tạo tác, trang trí… làm phong phú quá trình phát triển xã hội.

Vì vậy, “Festival văn hóa Tơ lụa – Thổ cẩm Việt Nam và thế giới” lần nàylà cơ hội để tiếp tục kết nối, hợp tác, phát triển ngành tơ lụa nói chung và phục hồi phát triển ngành tơ lụa Hội An nói riêng nhằm tạo hướng đi mới và sự chuyển biến tích cực cho việc bảo tồn, phát triển nghề tơ lụa thổ cẩm của Việt Nam. Phó Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Văn Sơn chia sẻ: “Hy vọng rằng, cácđại biểusẽ hiểu thêm về quê hương đất nước, con người xứ Quảng, về những tiềm năngvà chính sách ưu tiên phát triển kinh tế đầu tư, phát triển kinh tế du lịch của tỉnh Quảng Namnói chung và thành phố Hội An nói riêng. Chúng tôi cũng tin tưởng rằng,sau này sẽ có ngày càng nhiều hơn nữa các doanh nghiệp kết nối, đồng hành với Hội An, Quảng Nam trên nhiều lĩnh vực, nhất là trong công cuộc phục hồi, phát triển ngành tơ lụa truyền thống của Hội An”

Các nghệ nhân nhiều vùng miền tham gia trình diễn nghề dệt thổ cẩm của người Cơ-tu Quảng Nam tại Làng lụa Hội An– Ảnh: Đỗ Huấn

Tham gia “Festival văn hóa Tơ lụa – Thổ cẩm Việt Nam và thế giới” năm nay có 30 đơn vị sản xuất tơ lụa trong nước và 8 quốc gia trên thế giới. Cùng với các hoạt động trao đổi kinh nghiệm, góp phần khôi phục, phát triển nghề truyền thống dâu tằm, tơ lụa, thổ cẩm trong nước và quốc tế còn có nhiều hoạt động tọa đàm, thương thảo, kết nối giao thương của các trung tâm sản xuất tơ lụa nổi tiêng trong nước để phát huy thế mạnh của ngành tơ lụa Việt Nam và cũng để cho các trung tâm tơ lụa Việt Nam kết nối với các nước có ngành sản xuất tơ lụa lâu đời trên thế giới như Pháp, Ý, Nhật Bản, Brazil, Trung Quốc, Ấn Độ, Thái Lan… Tại Festival còn diễn ra cuộc Hội thảo “Ứng dụng khoa học – công nghệ trong sản xuất dâu, tằm, tơ lụa & Văn hóa tơ lụa trong đời sống hiện đại”. Hội thảo này là cơ hội chia sẻ, tìm hiểu và tiến tới ứng dụng công nghệ sản xuất trứng giống tằm hiện đại theo kỹ thuật ở Nhật Bản mà Công ty CP Tơ lụa Quảng Nam học tập được trong chuyến thực tế, điền địa vào tháng 12 năm 2018 vừa qua. “Chúng ta thấy rằng, nghề trồng dâu nuôi tằm, ươm tơ dệt lụa và nghề thổ cẩm không đơn giản chỉ là tạo ra hàng hóa phục vụ cho nhu cầu con người, cho đời sống xã hội mà nó còn hàm chứa trong các sản phẩm đó những giá trị về văn hóa tinh thần, về cốt cách của người dân xứ Quảng, kể cả vùng đồng bằng lẫn vùng núi cao. Chúng ta hoàn toàn tự hào về 2 ngành nghề này. Tuy nhiên sau một thời hưng thịnh đến những năm đầu năm 2000, do thị trường bấp bênh, cạnh tranh khó, mẫu mã hạn chế, chưa thực hiện được chuỗi liên kết… do đó 2 ngành nghề này dần dần đi vào tàn phai, để lại niềm tiếc nuối rất lớn không chỉ trong đồng bào Quảng Nam mà còn cả nước”, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Nam Lê Trí Thanh trao đổi.

Tiếp nối truyền thống đầy giá trị nhân văn, giá trị văn hóa ngoại giao của Hội An, nghề Tơ lụa – Thổ cẩm của Quảng Nam, của Hội An đang đứng trước cơ hội phục hưng, phát triển nhằm tiếp tục tôn vinh, làm phong phú Văn hóa Mặc của con người trong cuộc sống hiện đại. Dự kiến, trong tháng 10 năm nay Công ty CP Tơ lụa Quảng Nam sẽ thực hiện cuộc chuyển giao đầu tiên về công nghệ sản xuất trứng giống tằm từ Nhật Bản. Hiện nay, Công ty đang khẩn trương xúc tiến thu thập ý kiến và hoàn tất dự án xây dựng “Trung tâm tiếp nhận, chuyển giao công nghệ, sản xuất hàng thủ công mỹ nghệ, dâu, tằm, tơ, lụa và thổ cẩm truyền thống” tại TX.Điện Bàn để sớm triển khai dự án này.

Trong bối cảnh thế giới có nhiều biến động, trong xu thế phát triển của khoa học kỹ thuật, trong tác động của biến đổi khí hậu, trong cả phong tục tập quán mới… sự nghiệp bảo tồn và phát triển nghề truyền thống sẽ đối mặt với nhiều gian nan, thách thức. Nhưng sứ mệnh của thế hệ hậu sinh đối với tinh hoa nghề Việt mà các bậc tiền nhân lưu giữ, trao truyền là rất cao quý, cần trân trọng giữ gìn.

                                                                                 Đỗ Huấn

 

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *