Tình trạng sạt lở tại biển Cửa Đại, Hội An diễn ra ngày càng phức tạp nhưng vẫn chưa có một giải pháp cơ bản cho toàn tuyến.
Chỉ từ đầu năm đến năm, sau 6 cơn bão và áp thấp nhiệt đới, bờ biển Cửa Đại tiếp tục sạt lở nghiêm trọng, ăn sâu vào đất liền cả chục mét. Hàng chục tỷ đồng đầu tư từ trung ương và ngân sách địa phương kè chắn đoạn này thì đoạn kia lại lở nặng. Thậm chí, có doanh nghiệp tư nhân đứng ra tổ chức hội thảo tìm giải pháp nhưng vẫn chưa có giải pháp phù hợp để tự cứu mình.
Ông Nguyễn Văn Dũng – Chủ tịch UBND thành phố thừa nhận: “Nhiều giải pháp đưa ra chúng ta phải tính toán, nhiều đoàn đến nghiên cứu, khảo sát. Bây giờ tiếp tục Trung ương cho thi công đoạn 650 mét còn lại là rất mừng nhưng cái này vẫn không căn bản. Trả lời trước các cơ quan thông tấn báo chí và các nhà khoa học, chúng tôi cho rằng đây chỉ là giải pháp cấp bách thôi. Nó chỉ giải quyết chống sạt lở cục bộ trong những lúc thời tiết bất lợi, chứ còn lâu dài vẫn chưa là vấn đề gì hết”.
Biển liên tục ăn sâu vào đất liền- Ảnh: Quốc Hải
Còn nhớ, chuyên gia kè biển Hendra Hidayat thuộc Công ty GSI đến từ Indonesia đã chia sẻ những kinh nghiệm về việc dùng vải địa kỹ thuật vào các dự án kè biển tại Malaixia, Mianma… và đã áp dụng chống sạt lở ở bờ biển Cửa Đại hiệu quả. Tuy nhiên, phương án này chỉ mang tính cấp thời vì chưa thu thập đầy đủ mọi thông số kỹ thật chi tiết, liên quan đến địa hình, địa chất, sóng, dòng chảy,… của vùng biển.
Theo các nhà khoa học và các chuyên gia, phải nghiên cứu tổng thể và có số liệu đầy đủ mới có thể đưa ra đánh giá khả quan và tương đối chính xác về vấn đề sạt lở tại biển Cửa Đại. PGS-TS Nguyễn Trung Việt – Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Công nghệ – Kinh tế và Thủy lợi Miền Trung nhận định rằng: “Tình hình sạt lở biển Cửa Đại đang đi theo vòng luẩn quẩn, cứ lở đến đâu rồi lại kè đến đó. Trong khi đó, nguyên nhân được nhận định là do thiên tai và cả nhân tai. Đáng kể đến là các bờ kè mỗi nơi mỗi kiểu được xây dựng ở khu vực phía nam bãi tắm Cửa Đại,… “.
Vào mùa nắng nóng, hiện tượng bồi lấp bờ biển trở lại có diễn ra nhưng tốc độ không cao là một trở ngại khi so sánh với tình hình sạt lở diễn ra đến mức chóng mặt trong mùa mưa bão. Có ý kiến cho rằng, dù đã được kè mềm nhưng cũng cần phải nghiên cứu và tìm hiểu thật cụ thể để tránh tình trạng sạt lở lan rộng, giảm tuổi thọ của bờ kè mềm. Mấy tháng qua, các bờ kè mềm tại Cửa Đại tạo ra hai sóng phản xạ gặp nhau, nơi đây tạo nên dòng chảy mạnh và dễ gây xói lở làm sụt lún bờ kè. Biểu hiện thực tế sụt lún bờ kè mềm tại bãi tắm Cửa Đại thời gian qua đã diễn ra.
Nhiều đoạn bên trong kè mềm tiếp tục sạt lở sau biển động- Ảnh: Quốc Hải
Hiện nay, để giải quyết lâu dài cho vấn nạn sạt lở bờ biển, tỉnh Quảng Nam đã đặt hàng Trường Đại học Thủy Lợi làm Dự án phòng hộ ven biển và kêu gọi nguồn vốn tài trợ quốc tế cho dự án này. Tuy nhiên, trước sự lo lắng của các doanh nghiệp có bãi biển bị xâm thực, ông Phạm Quốc Tuấn – Kỹ sư cầu đường Cienco 5, người tham gia thi công cầu Cửa Đại, hiện đang giúp xử lý sạt lở bãi biển cho một số khách sạn trong khu vực đã đề xuất phương án “khóa đáy” giữ cát, sau đó tôn tạo lại bãi biển bằng cách chở cát từ nơi khác đổ đầy.
Tuy nhiên, đây cũng chỉ là nhà thầu dự án, mục tiêu chính là kè bảo vệ các dự án đã cam kết cùng đối tác, chỉ bảo vệ được phần bờ biển trong vùng dự mà không đưa ra nhận định nào cho các vùng lân cận, những vị trí tiếp giáp. Trong khi lượng bùn cát thiếu hụt và chưa biết bao nhiêu là đủ để san lấp thì mỗi đơn vị du lịch có cơ sở trên bãi biển lại làm theo một cách riêng, không nơi nào thống nhất.
Chính vì thế, trong khi chờ giải pháp đồng bộ, chính quyền thành phố vẫn cứ tiếp tục kè chống, huy động mọi phương tiện, nguồn lực để giữ bờ biển càng lâu càng tốt. Chủ tịch UBND thành phố – Nguyễn Văn Dũng cho biết thêm:“Sắp tới, các nhà khoa học, UBND tỉnh nếu xem xét kè cứng giai đoạn 2 Cửa Đại mà không làm thì một phương án là nạo vét Cửa Đại lấy cát bù phần sạt lở phiá bên trên. Hiện nay văn bản đã gửi tỉnh nhưng tỉnh vẫn chưa có ý kiến chi về cái này”.
Có thể nói, cho đến thời điểm hiện nay, rất nhiều giải pháp đã được đề xuất nhưng chưa có giải pháp khả thi để cứu nguy bờ biển Cửa Đại Hội An. Trong khi đó, thực trạng sạt lở đòi hỏi không chỉ dừng lại ở việc lở đến đâu kè đến đó mà cần phải nghiên cứu kè đồng bộ cả bờ biển hơn 1,3 km./.
Quốc Hải