Thứ Năm, ngày 9.7 tới, nhân kỷ niệm 55 năm thành lập ngành Du lịch Việt Nam (9/7/1960 – 9/7/2015), thành phố Hội An miễn vé tham quan Di sản Văn hóa thế giới đô thị cổ Hội An và Khu Dự trữ sinh quyển thế giới Cù Lao Chàm – Hội An để du khách có điều kiện tìm hiểu và hưởng thụ những giá trị độc đáo về lịch sử – văn hóa – tự nhiên của 2 di sản này.
Ông Trần Văn Nhân – Phó Văn Phòng HĐND-UBND thành phố cho biết: “Trong thời điểm này, thành phố tổ chức nhiều hoạt động mới lạ như thi “Góc ảnh cưới đẹp bên phố cổ Hội An”, trình diễn trang phục cưới, thi các clip du lịch về Hội An; sáng tác mẫu và sắp đặt đèn lồng nghệ thuật toàn quốc; trình diễn, tôn vinh nghề may; trình diễn nghệ thuật cano biển Cù Lao Chàm; ngày hội văn hóa gỗ; ngày hội hoa đăng trên Sông Hoài”.
Tổ chức cuộc thi “Góc ảnh cưới đẹp bên phố cổ Hội An”
Để kích cầu tiêu dùng, Hội An tặng phiếu tham quan cho khách lưu trú tại Hội An và Cù Lao Chàm; tặng phiếu tham quan Hội An và Cù Lao Chàm có giới hạn số lượng cho các đoàn khách đông người đến tháng 8; các đơn vị kinh doanh hàng hóa, dịch vụ, du lịch trên địa bàn tặng gói dịch vụ lưu trú có giá trị tăng thêm, giới hạn 10% theo số phòng tại cơ sở lưu trú cho khách đặt phòng đầu tiên trong ngày; tặng gói sản phẩm có giá trị tương đương từ 10 đến 30% giá trị đơn hàng đặt may, mua dịch vụ, mua phòng đồng thời tặng các gói dịch vụ trong chuỗi liên kết từ vé sử dụng spa, mua hàng, tham quan, đồ uống đến dịch vụ vận chuyển,…
Ngày14.4, hơn 100 doanh nghiệp và lãnh đạo của TP.Hội An đã tham gia Hội thảo tập huấn “Lồng ghép giảm nhẹ rủi ro thiên tai và phát triển du lịch sinh thái Hội An” do tổ chức phi chính phủ SEEDS Asia – Nhật Bản tổ chức.
Hội thảo giảm nhẹ thiên tai – Ảnh: Quốc Hải
Các chuyên gia của SEEDS Asia đã chia sẻ kinh nghiệm ứng phó với thiên tai của du lịch Nhật Bản đồng thời nêu lên tương quan giữa du lịch với giảm nhẹ thiên tai tại Hội An. Từ đó, hình thành chương trình lồng ghép giáo dục giảm nhẹ rủi ro thiên tai kết hợp với phát triển du lịch và sinh thái cho thành phố Hội An. Các học viên nắm vững những nguyên tắc cơ bản là phải làm gì để tránh thiệt hại bão lụt, “Hãy sơ tán ngay lập tức” nếu thấy nguy hiểm hoặc được chính quyền vận động cùng những việc cần làm bởi cá nhân, gia đình và cộng đồng.
Hạ tầng du lịch Hội An bị hư hại do thiên tai – Ảnh: Quốc Hải
Sau một ngày thực địa, các học viên còn lập bản đồ hiểm họa cho khu vực phố cổ Hội An và vùng ven biển Cửa Đại, chia sẻ những nơi nguy hiểm cũng như mối liên hệ giữa giảm nhẹ rủi ro thiên tai và di sản văn hóa với du khách.
“Hội thảo là dịp để chúng ta cùng nhau chia sẻ kiến thức và kinh nghiệm về phòng ngừa và giảm nhẹ thiên tai rủi ro, đồng thời xây dựng kế hoạch hành động cụ thể để thích ứng với biến đổi khí hậu tại Hội An” – Ông Nguyễn Văn Sơn – PCT UBND thành phố nói.
Theo kịch bản biến đổi khí hậu của tỉnh Quảng Nam, đến năm 2020, thành phố Hội An là địa phương bị ngập nặng nhất do nước biển dâng. Toàn thành phố sẽ có 17,5km2 bị ngập nước, chiếm 27,6 tổng diện tích, tương ứng với khoảng 24,8 nghìn người, tức 30% dân số Hội An bị ảnh hưởng do bị mất đất canh tác, mất nhà ở do nước biển dâng./.
UBND thành phố cho biết, trong những tháng đầu năm 2015, ngành kinh tế du lịch dịch vụ Hội An tiếp tục tăng trưởng. Lượng khách đến tham quan, lưu trú tăng hơn so với cùng kỳ. Ngoài thị trường khách Châu Á đến từ Đài Loan, Indonesia, Singapore đã xuất hiện khách đến từ các thị trường mới như Hàn Quốc, Nhật Bản.
Xuất hiện thị trường du lịch mới – Ảnh: Quốc Hải
Tổng lượt khách đến Hội An 3 tháng đầu năm đạt hơn 500 nghìn lượt, tăng 3,45%, trong đó khách quốc tế chiếm gần 297 nghìn lượt, tăng 3% so với cùng kỳ; tổng lượt khách tham quan hơn 380 nghìn lượt, tăng 2,87%; tổng lượt khách lưu trú là 225 nghìn lượt, bình quân ngày khách lưu trú đạt 2,32 ngày. Tổng doanh thu toàn ngành đạt 973 tỷ đồng, tăng 4,5% so với cùng kỳ./.
Chào mời nhiều quá sẽ để lại ấn tượng không tốt. Chèo kéo quá đáng không chỉ gây khó chịu mà còn tạo thêm cảm giác bất an cho du khách. Tình trạng này đang là vấn đề được quan tâm ở Hội An. Cần phải xây dựng môi trường du lịch thân thiện để giữ khách lâu dài.
Thời gian gần đây tình trạng người bán hàng rong ở phố cổ bùng phát bất thường, gây nên nhiều hình ảnh phản cảm về du lịch ở phố cổ và làm không ít du khách trong cũng như ngoài nước phiền hà, bức xúc. Số đông đối tượng này đều là những người không thường trú, sinh sống ở Hội An, đủ mọi thành phần lứa tuổi. Họ buôn nhiều loại mặt hàng khác nhau như trái cây, bưu thiếp, tranh ảnh, võng, quạt, hàng trang sức, đồ chơi trẻ em… Chưa một ai trong số họ được trang bị những kỹ năng giao tiếp cần thiết với du khách chứ chưa nói đến những kiến thức về văn minh thương mại, về nếp sống văn hóa của vùng đất và con người khu đô thị cổ – di sản thế giới.
Xây dựng nếp sống văn hóa từ những người hay giao tiếp với du khách.
Bùng phát tình trạng chèo kéo
Vụ việc mồi chài bán trái cây, chụp hình rồi đôi co cãi vã giữa người phụ nữ bán hàng tên N.T.X. (ở Bình Giang, Thăng Bình) với bà Helene Joy Griffiths (du khách người Úc) vừa qua đã khép lại (Báo Quảng Nam đã phản ánh). Nhưng sự việc không dừng lại ở đó, tài sản (chiếc điện thoại Nokia 530) đã được các lực lượng chức năng nhanh chóng truy tìm trả lại cho khách nhưng mối thiện cảm đối với phố cổ và người Hội An của những vị khách trong đoàn tham quan do Công ty HG Travel Hà Nội đưa đến hôm ấy không nhiều thì ít cũng bị giảm sút. Sự việc tuy không lớn nhưng đặt ra cho chính quyền và những người làm du lịch Hội An thách thức về việc giải quyết tình trạng bu bám, chèo kéo du khách, buôn bán hàng rong, gây mất trật tự, văn minh, làm ảnh hưởng đến cảnh quan, môi trường kinh doanh thương mại và điểm đến thân thiện, an toàn đối với du khách.
Gần đây, tình trạng mất trật tự trong kinh doanh thương mại càng xảy ra nhiều. Thường bắt gặp là biểu hiện không niêm yết giá, bán hàng với giá “bắt chẹt”, “chặt chém” khách, hoặc không đúng với yêu cầu, thỏa thuận ban đầu. Một cán bộ lãnh đạo ngành thừa nhận: “Gần đây số lượng các vụ khiếu nại của du khách quanh vấn đề giá cả, chất lượng hàng hóa của các cơ sở bán buôn, sản xuất tăng nhanh làm cho chính quyền thành phố đau đầu và lúng túng trong khâu giải quyết”. Còn ông Fukui Yuta – Phòng Thương mại du lịch của Tổ chức JICA phản ánh: “Vấn đề phân biệt giá cả giữa người dân địa phương với khách du lịch nước ngoài cũng cần được cải thiện. Hầu hết nhà hàng ăn uống trong phố cổ đều có đề giá nhưng nếu mua nước ở các cửa hàng dọc đường sẽ cảm thấy bất an vì không biết giá. Phương án giải quyết hữu hiệu nhất là có bảng giá cho tất cả”. Xuôi theo các đường phố Phan Châu Trinh, Hai Bà Trưng, Trần Hưng Đạo, Nguyễn Duy Hiệu, Hoàng Diệu… về các bãi tắm hoặc tỏa ra các vùng nông thôn, ai cũng dễ nhận thấy cảnh tượng bu bám, chèo kéo xô bồ của các băng, nhóm “cò” đang tự tung tự tác như “ở chỗ không người”. Còn tại các nhà hàng khu ven biển thì trẻ em và người bán hàng rong cũng “vô tư” mời chào, lẽo đẽo nài nỉ du khách chẳng đẹp mắt chút nào…
Xây dựng nếp sống văn hóa
Là một “bảo tàng sống”, phố cổ Hội An không chỉ là nơi tham quan, thưởng lãm các di tích kiến trúc, văn hóa hấp dẫn du khách mà còn là một trung tâm mua sắm của hàng triệu du khách mỗi năm. Cả khu phố và vùng lân cận thực sự trở thành “siêu thị cực đại” với đa dạng các mặt hàng tiêu dùng, ẩm thực, sản phẩm lưu niệm phong phú. Mặc dù trong những năm qua chính quyền thành phố thường xuyên tuyên truyền, hướng dẫn các đối tượng tham gia kinh doanh và dịch vụ, kể cả người buôn lẻ, bán hàng rong thực hiện nếp sống văn hóa, văn minh thương mại khi giao tiếp với khách nhưng xem ra lợi nhuận và nguồn thu nhanh chóng, dễ dàng từ các hoạt động này đã lấn át những quy định chung nên họ thờ ơ, bất chấp. Anh Lê Hồng Cẩn (đội viên Đội Kiểm tra quy tắc thành phố) cho biết: “Tình trạng này xảy ra ngày càng báo động ở Hội An. Tôi có một kiến nghị như thế này, nếu được thì mình tổ chức một khu kinh doanh, một khu giống như bán tự do đủ thứ nhưng có sự quản lý, ban đêm có thể đưa qua bên An Hội. Đối với những người này thì toàn là ở địa phương khác đến nên công tác quản lý rất khó, chế tài xử lý cũng còn nhẹ nên càng khó hơn”.
Ông Nguyễn Sự – Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố nói: “Điểm quan trọng mấu chốt hiện nay là phải quay trở lại xây dựng môi trường thân thiện, thân thiện giữa con người Hội An với du khách. Cái làm ra tiền là sự thân thiện để thu hút du khách. Hiện nay xuất hiện những hiện tượng không lành mạnh ở các cụm dân cư, đặc biệt là trong kinh doanh buôn bán. Vậy nên xây dựng môi trường này không phải bằng khẩu hiệu mà đi vào cụ thể từng vấn đề một. Không phải xây dựng nếp sống văn hóa chung chung nữa mà phải xây dựng ngay từ những người hay giao tiếp với du khách như buôn bán, đạp xích lô, đi xe ôm… Đây không chỉ là bài toán văn hóa mà còn là bài toán kinh tế quan trọng”.
Du khách xa gần đến những điểm du lịch có bề dày văn hóa như Hội An chẳng mấy ai thích sự chèo kéo, cò mồi mua bán. Họ cho rằng, nếu thích cái gì thì để họ được quyền chọn cái đó. Chào mời nhiều quá sẽ để lại ấn tượng không tốt. Chèo kéo quá đáng không chỉ gây khó chịu mà còn tạo thêm cảm giác bất an. Thái độ thân thiện mới giữ khách lâu dài.
Sáng 25.2 (mùng 7 tháng Giêng), hàng nghìn người dân và du khách tập trung về thôn Trà Quế (xã Cẩm Hà, Hội An) tham dự lễ hội Cầu Bông. Lễ hội có ý nghĩa như một nghi lễ mở mùa cho một năm mới. Hàng trăm gia đình lo sắm sửa lễ vật dâng cúng và cầu mong một năm mưa thuận gió hòa, mùa rau bội thu, nhà nhà no ấm.
Ngay từ sáng sớm, người làng Trà Quế đã tụ hội để nghinh thần, cúng đất, cúng âm linh và lễ tế chính theo nghi thức truyền thống với lễ vật gồm mâm xôi màu hồng, con gà trống miệng ngậm hoa, hương đèn, hoa quả, trà rượu… Sau phần nghi lễ là các hội nghề vui nhộn như thi cuốc đất trồng rau, làm món tôm hữu, thi vớt rong, bón gốc… tạo không khí hội hè đầu xuân rộn ràng, cùng gắn kết tình làng nghĩa xóm bền chặt.
Đông đảo người dân và du khách tham gia lễ hội Cầu Bông.Ảnh: MINH HẢI
* Trên sông Hoài, hàng nghìn người dân và du khách vừa tham gia và cổ vũ cho hội đua thuyền ngang Hội An mừng xuân Ất Mùi. Năm nay, ngoài 8 thuyền đua đến từ các xã/phường Minh An, Cẩm An, Cẩm Nam, Cẩm Kim, Cẩm Thanh, Cẩm Châu, Thanh Hà và Cẩm Hà, ban tổ chức còn bố trí một thuyền đua dành cho du khách nước ngoài bơi hưởng ứng trong giải khai mạc. Kết quả, ở giải chính thức 3.000m, thuyền đua phường Cẩm Nam về nhất.
Trong khi đó, tại các hội làng Thanh Hà, Cẩm An, Cửa Đại, Cẩm Hà cũng diễn ra nhiều giải đua thuyền truyền thống mừng năm mới, cầu cho mưa thuận gió hòa, nhà nhà bình an, hạnh phúc.
Hơn 5 năm qua, kể từ khi được công nhận là Khu dự trữ sinh quyển thế giới, bức tranh du lịch của Cù Lao Chàm (TP.Hội An) ngày càng tươi sáng. Tuy nhiên, nếu thiếu gắn kết giá trị văn hóa song hành cùng giá trị sinh thái trong từng hoạt động và từng sản phẩm như hiện nay, du lịch Cù Lao Chàm sẽ phát triển không bền vững.
Lộ trình 2 di tích
Thời gian qua, tại Cù Lao Chàm, sự phát triển của các doanh nghiệp và cơ sở vật chất, hạ tầng du lịch đã và đang chuyển biến tích cực với hơn 40 doanh nghiệp kinh doanh lữ hành, dịch vụ, nhiều nhà hàng, nhà nghỉ, homestay ra đời; 114 phương tiện vận chuyển đường thủy thường xuyên tham gia hoạt động đưa đón và tổ chức các chương trình tour tham quan du lịch trên đảo. Tuy nhiên, phần lớn du khách đến với Cù Lao Chàm chỉ mới được tận hưởng những cảnh quan sinh thái, hòa mình với thiên nhiên, với những bãi tắm đẹp và thưởng thức các món ăn lâm, hải sản được chế biến từ các hàng phục vụ du khách. Trong khi đó, một khối lượng lớn với 2 di tích khảo cổ học, 26 di tích tín ngưỡng – tôn giáo, dân dụng cũng là công trình kiến trúc – nghệ thuật có niên đại từ thế kỷ XVIII đến đầu thế kỷ XX đã được xếp hạng cùng một kho tàng văn hóa phi vật thể được cư dân sống trên đảo đang gìn giữ vẫn chưa được khai thác và phát huy để du khách cùng trải nghiệm.
Miếu tổ nghề yến (Bãi Hương, Cù Lao Chàm) là di tích văn hóa nhưng ít được du khách đến tham quan do điều kiện cách trở. Ảnh: Đ.HUẤN
Thông thường, lộ trình tham quan của du khách trên đảo hiện tại mất chừng 5 giờ đồng hồ và chỉ tham quan được 2 di tích văn hóa là chùa Hải Tạng và giếng Xóm Cấm. Một số cán bộ quản lý ngành cho rằng, chừng đó là quá ít bởi còn nhiều di tích lịch sử – văn hóa khác có thể đưa vào tuyến tham quan ngay như lăng Ông Ngư, lăng Tiền Hiền, bia đình Đại Càn, lăng Ngũ Hành, tịnh xá Ngọc Hương… Nếu gắn kết các di tích này với các điểm sinh thái và một vài hoạt động văn hóa khác còn có thể xây dựng tour tham quan dành cho khách lưu trú qua đêm hoặc kéo dài 2 – 3 ngày. “Nếu có quy chế, có người trông coi, các điểm di tích như lăng Ông Ngư, đình Đại Càn thì chúng tôi mới có thể đưa khách tới được, chứ chỉ đi Cù Lao Chàm như bây giờ thì quá buồn. Đi 2 – 3 điểm rồi về ăn cơm, ngắm biển, nhìn về hướng đất liền chờ giờ vào lại” – anh Phạm Phú Thanh, hướng dẫn viên của Công ty Du lịch dịch vụ Sông Hội bày tỏ.
Không chỉ thiếu gắn kết khai thác giá trị văn hóa vật thể mà du lịch Cù Lao Chàm hiện tại cũng chưa thực sự chú trọng phát huy các giá trị văn hóa phi vật thể đa dạng hiện có. Không ít du khách đến từ Hà Nội thổ lộ: “Giá như cùng với việc ăn, nghỉ, tắm biển, thăm thú quanh đảo, chúng tôi còn được tìm hiểu, giới thiệu thêm về nếp ăn, nếp ở, đời sống, nghề nghiệp của người dân nơi đây thì thích thú biết bao!”.
Nâng cao nhận thức cộng đồng
“Người ta phải biết, phải nhận thức được thì người ta mới tham gia ủng hộ, giữ gìn. Ngược lại nếu chúng ta có đề ra nhiều việc đến mấy mà người dân không biết, các nhà quản lý không ủng hộ, các doanh nghiệp bàng quan, thờ ơ thì sẽ không bao giờ phát triển bền vững được”. (ông Trần Văn An – Phó Giám đốc Trung tâm Quản lý bảo tồn di sản văn hóa Hội An)
Theo kết quả điều tra về văn hóa phi vật thể vào tháng 4.2014, Cù Lao Chàm hiện có nhiều món ăn, thức uống được chế biến từ những sản vật của rừng, của biển (rau rừng, lá lao, rong biển…) đã trở thành đặc sản hiếm nơi nào có được; những tri thức dân gian độc đáo đang được truyền tụng; nhiều ngành nghề truyền thống như đan võng bằng vỏ cây ngô đồng, đánh bắt và chế biến các loại hải sản đặc hữu (cua đá, tôm hùm, vú sao, vú nàng), làm bánh ít lá gai… vẫn đang được duy trì và được du khách ưa chuộng. Cù Lao Chàm cũng gìn giữ nhiều loại hình lễ hội, lễ cúng, diễn xướng dân gian như cầu ngư, giỗ tổ nghề yến, cúng tiền hiền, hát bả trạo, hát hò khoan đối đáp… diễn ra quanh năm. Theo ông Trần Văn An – Phó Giám đốc Trung tâm Quản lý bảo tồn di sản văn hóa Hội An, các giá trị văn hóa này nhất thiết và cần nhanh chóng phát huy để tăng sức hấp dẫn của du lịch Cù Lao Chàm, tạo thêm cơ hội để du khách khám phá, trải nghiệm, qua đó tăng thêm sự đồng cảm, sẻ chia và cùng nhau bảo vệ tài nguyên, môi trường khi họ đi du lịch ở đây.
Tiềm năng văn hóa trên cụm đảo có bề dày lịch sử Cù Lao Chàm còn rất phong phú. Đã đến lúc lãnh đạo các cấp, các ngành của thành phố phải tính đến chuyện đầu tư bảo tồn một số dạng cảnh quan sinh thái truyền thống đặc trưng của Cù Lao Chàm đang có nguy cơ biến dạng, mất dần như: khu ruộng Đồng Chùa đến ruộng Ông Dâu và ruộng Ông Phô, khu ruộng bậc thang ở Bãi Ông, khu vườn sinh thái bà Trần Thị Chức ở Bãi Chồng; một số thủy hệ có cảnh quan đẹp, hài hòa với thiên nhiên như suối Tình – Bãi Làng, suối Bãi Chồng, suối Xóm Cấm, các khe cửa suối thơ mộng, hữu tình (như khe Cồn, khe Ông Dâm – Bãi Hương, khe Ông Thơ – Bãi Làng); bảo tồn, tu bổ một số ngôi nhà cổ đặc trưng như nhà ông Nguyễn Vinh (Xóm Cấm), nhà ông Trần Cần (Bãi Làng) để giới thiệu về văn hóa cư trú kết hợp dịch vụ homestay…
Ông Trần Văn An nhấn mạnh, giải pháp lâu dài, căn cơ là phải nâng cao nhận thức của cộng đồng về các giá trị văn hóa của Cù Lao Chàm. Chúng tôi nghĩ, tất cả mọi người, các bên liên quan, trong đó bao gồm các nhà quản lý, các đơn vị kinh doanh, các du khách và cộng đồng dân cư… phải nắm được giá trị văn hóa của Cù Lao Chàm. “Người ta phải biết, phải nhận thức được thì người ta mới tham gia ủng hộ, giữ gìn. Ngược lại nếu chúng ta có đề ra nhiều việc đến mấy mà người dân không biết, các nhà quản lý không ủng hộ, các doanh nghiệp bàng quan, thờ ơ thì sẽ không bao giờ phát triển bền vững được” – ông An nói.
Trong tháng đầu tiên của năm 2015, du khách đến tham quan, lưu trú tại Hội An tăng cao là tín hiệu khả quan cho ngành du lịch địa phương.
Cơ cấu nguồn khách đến Hội An vào đầu năm 2015 thay đổi theo hướng khả quan.
Cơ cấu khách thay đổi
Theo Phòng Thương mại – du lịch Hội An, trong tháng 1.2015, du khách trong nước đến Hội An tăng cao. Số lượt khách trong nước trong tuần đầu năm mới tăng đến 226%, lượt khách mua vé tham quan đô thị cổ cũng tăng gần 262% so với tuần đầu tiên của năm 2014. Ấn tượng nhất là tổng ngày khách trong nước lưu trú cũng tăng 167% với gần 2.500 ngày.
Phòng Thương mại – du lịch Hội An cũng xác nhận, du khách tham quan, lưu trú tại Hội An tăng đột biến đã khiến cho nhiều khách sạn từ mini đến 5 sao đều “cháy” phòng. Đặc biệt, các dịch vụ lưu trú cùng nhà dân – homestay ở các vùng ven đô được du khách lựa chọn nhiều thay vì chọn khách sạn ngay trung tâm thành phố. “Cùng với du khách trong nước, cơ cấu nguồn khách tham quan có sự thay đổi theo hướng khả quan. Trong khi thị trường truyền thống với nguồn khách chủ yếu từ các nước châu Âu ổn định thì tín hiệu mới của năm nay là du khách một số thị trường mới và tiềm năng trong cộng đồng châu Âu đến Hội An với số lượng lớn như Đức, Ba Lan. Những năm trước, du khách từ các quốc gia này tới đây với số lượng rất ít, vì thế sẽ hứa hẹn mở ra thị trường mới tiềm năng” – ông Nguyễn Phương Đông, Trưởng Văn phòng hướng dẫn tham quan Hội An cho biết.
Thông tin từ Ban quản lý dự án Chương trình phát triển năng lực du lịch có trách nhiệm với môi trường và xã hội do Liên minh châu Âu tài trợ (gọi tắt là Dự án EU), trong năm 2014 vừa qua, 11,2% tổng số du khách quốc tế đã quay lại Hội An lần thứ 2; tỷ lệ khách quốc tế quay lại Hội An lần 3 là 2%, từ 4 lần trở lên là 3,2% và con số này chưa bao hàm khách du lịch không nói tiếng Anh như Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Nga, Pháp…. Tỷ lệ này rất đáng tin cậy bởi đã được các chuyên gia trong nước và quốc tế điều tra khách du lịch tại Hội An trong giai đoạn tháng 3 – 4 và tháng 7 – 8.
Liên kết, tạo điểm nhấn
Theo bảng xếp hạng và đề nghị của giới xuất bản các ấn phẩm hướng dẫn du lịch và các trang web về du lịch, được trang CTV News và báo điện tử The Malay Mail trích đăng ngày 31.12.2014, Việt Nam đứng đầu trong 5 địa điểm du lịch “thu hút nhất” trong năm 2015. Năm nay, ngành du lịch Việt Nam cũng sẽ tập trung triển khai một số giải pháp đẩy mạnh phát triển du lịch, tập trung thực hiện các quy hoạch vùng, tăng cường cơ chế liên kết, phối hợp, điều tiết du lịch vùng, đồng thời tập trung xây dựng sản phẩm đặc trưng của từng vùng và ưu tiên phát triển du lịch biển đảo. Vì vậy, theo bà Phạm Thị Ngọc Dung – Phó Trưởng phòng Thương mại – du lịch Hội An, ngành du lịch địa phương tập trung kiểm soát chất lượng sản phẩm du lịch, triển khai chiến dịch cải thiện môi trường du lịch cùng các chương trình kích cầu phù hợp. Hội An tập trung đầu tư chuyên sâu, chuyên nghiệp tất cả những điểm tham quan, những sản phẩm du lịch hiện có, nâng cao chất lượng lực lượng lao động của ngành cả về ngoại ngữ lẫn chuyên môn và văn hóa ứng xử với khách du lịch, đồng thời phát triển mạnh các sản phẩm du lịch văn hóa, sinh thái có tính chất cộng đồng đang là thế mạnh của du lịch địa phương.
Các chuyên gia nhận định, việc Việt Nam công bố 2015 là Năm quốc gia về du lịch là thời điểm tốt nhất để du khách tới thăm Việt Nam. Các sự kiện và buổi trình diễn đặc biệt sẽ được tổ chức tại những khu di sản văn hóa như Thăng Long – Hà Nội và Hội An, Đà Nẵng – nơi đang giữ vị trí hàng đầu trong danh sách các địa điểm du lịch tốt nhất trong năm 2015 do trang mạng chuyên về du lịch TripAdvisor bình chọn. Trong khi đó, trang Telegraph Travel ở Anh cho rằng, công viên quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng sẽ là khu vực du lịch “hot” nhất của Việt Nam năm 2015.
Hiện nay, thông qua Sở VH-TT&DL, Hiệp hội Du lịch và Trung tâm Xúc tiến du lịch Quảng Nam, Phòng Thương mại – du lịch Hội An đang xúc tiến việc liên kết, hợp tác với ngành du lịch và hãng lữ hành các tỉnh thành miền Trung để quảng bá sản phẩm, tạo điểm nhấn cho hành trình khám phá của du khách trong năm 2015 này.
Đón nhận danh hiệu Bảng vàng “Doanh nghiệp văn hóa – UNESCO Việt Nam”, Công ty CP Du lịch – dịch vụ Hội An là doanh nghiệp duy nhất của Quảng Nam được tôn vinh là “Đơn vị điển hình về thực hiện trách nhiệm xã hội và phát huy bản sắc văn hóa Việt Nam”.
RA đời năm 1991 với gần 40 lao động, vốn đầu tư ban đầu ít ỏi nhưng chỉ sau một năm thành lập, Công ty CP Du lịch – dịch vụ Hội An đã vay 365 triệu đồng đầu tư cải tạo một khách sạn mini 8 phòng và một nhà hàng. Với phương châm “lấy ngắn nuôi dài”, đến nay công ty đã có 4 đơn vị trực thuộc là Trung tâm Lữ hành Hội An, Xí nghiệp Giặt Hội An và 2 khách sạn Hội An Hotel, Hội An Beach Resort với tổng giá trị tài sản khoảng 41,2 tỷ đồng vào năm 2005, đến nay đã lên hàng trăm tỷ đồng. Trong đó, Hội An Hotel 150 buồng phòng, Hội An Beach Resort 130 buồng phòng, chiếm thứ hạng cao trong phân khúc thị trường quốc tế 4+ sao.
Liên hiệp Các hội UNESCO Việt Nam trao Bảng vàng “Doanh nghiệp văn hóa – UNESCO Việt Nam” cho công ty. Ảnh: Q.HẢI
Không dừng lại ở dịch vụ lưu trú, Công ty CP Du lịch – dịch vụ Hội An đã đầu tư mở rộng phạm vi hoạt động bằng việc tổ chức các hoạt động lữ hành quốc tế, lữ hành nội địa; tổ chức các dịch vụ hoàn chỉnh về tour, tuyến du lịch và hướng dẫn viên, từng bước đảm bảo đời sống cho nhân viên. Ông Huỳnh Phước Hai – Chủ tịch Công đoàn công ty cho biết: “Cùng với công tác xã hội, các chế độ an sinh cũng như mối quan hệ lợi ích giữa công ty, cổ đông và người lao động luôn được giải quyết hài hòa. Công tác xây dựng Đảng, vai trò tiên phong của Công đoàn, Đoàn thanh niên được khẳng định thông qua việc tổ chức tốt các phong trào thi đua, tạo sự đồng thuận và quyết tâm cao trong toàn thể cán bộ, đảng viên và công nhân lao động”.
Năm 2014, tổng doanh thu của Công ty CP Du lịch – dịch vụ Hội An đạt hơn 170 tỷ đồng, gần bằng 90% kế hoạch, đây là kết quả khả quan trong bối cảnh nhiều khó khăn về nguồn khách và cạnh tranh ngày càng khốc liệt. Lợi nhuận ròng cả năm của doanh nghiệp đạt 19,8 tỷ đồng, chỉ số EPS hay còn gọi là lợi nhuận tính trên một cổ phiếu đạt 2.478 đồng và mức chi trả cổ tức dự kiến là 1.859 đồng, tương ứng 18,6% mệnh giá. Được biết, kế hoạch sản xuất kinh doanh năm 2015 của công ty với chỉ tiêu doanh thu đạt hơn 191 tỷ đồng, lãi ròng cả năm đạt hơn 23 tỷ đồng, tăng 16.27% so với năm 2014… Riêng tổng quỹ lương của công ty năm nay gần 38 tỷ đồng, đảm bảo thu nhập bình quân đầu người của hơn 550 lao động từ 5 triệu đồng/tháng trở lên. Ông Lê Tiến Dũng – Tổng Giám đốc công ty cho biết: “Chúng tôi xây dựng văn hóa doanh nghiệp làm nền tảng để mọi người trong công ty luôn tôn trọng kỷ cương; gắn bó, đoàn kết vượt qua mọi khó khăn, thử thách; góp phần xây dựng và khẳng định thương hiệu doanh nghiệp trên thị trường trong và ngoài nước”.
Ứng xử văn minh luôn là tiêu chí hàng đầu của doanh nghiệp.
Sau 15 năm thành lập, Công ty CP Du lịch – dịch vụ Hội An đã đón nhận danh hiệu Anh hùng lao động trong thời kỳ đổi mới. Nhân dịp kỷ niệm 20 năm thành lập, công ty tiếp tục được tặng thưởng Huân chương Lao động hạng Nhất. Dịp kỷ niệm 20 năm thành lập Liên hiệp Các hội UNESCO Việt Nam và 14 năm ngày Đô thị cổ Hội An được công nhận là Di sản văn hóa thế giới (4.12.2013), Liên hiệp Các hội UNESCO Việt Nam đã trao Bảng vàng “Doanh nghiệp văn hóa – UNESCO Việt Nam” cho công ty. Bảng vàng “Doanh nghiệp văn hóa – UNESCO Việt Nam” công nhận việc thực hiện vượt trội toàn diện các nhóm nghĩa vụ trong trách nhiệm xã hội của công ty, doanh nghiệp được đánh giá là có sử dụng những yếu tố vật chất và phi vật chất mang tính bản sắc các dân tộc Việt Nam, điển hình trong phong cách quản lý, kinh doanh và trong sản phẩm của mình.
Hiện nay, Công ty CP Du lịch – dịch vụ Hội An đang tập trung đầu tư phát triển nguồn nhân lực, phát huy hiệu quả cơ sở vật chất, kỹ thuật hiện có; chú trọng đầu tư và mở rộng mạng lưới thị trường; nâng cao hiệu quả hoạt động lữ hành và đa dạng hóa các loại hình dịch vụ chất lượng cao. Ông Nguyễn Văn Ban – Chủ tịch HĐQT công ty cho biết: “Doanh nghiệp luôn đạt mức tăng trưởng bình quân hằng năm 15 – 17%; gắn hoạt động kinh doanh với việc làm tốt công tác bảo vệ an toàn doanh nghiệp, phòng chống các tệ nạn xã hội, giữ gìn và phát huy truyền thống và bản sắc văn hóa dân tộc của địa phương, tạo điều kiện cho doanh nghiệp phát triển bền vững”.
Là ngành kinh tế “nhạy cảm”, ngay từ đầu năm 2015 ngành du lịch Hội An phải đối mặt với những tác động tiêu cực do ảnh hưởng của tình hình xung đột, khủng bố, tai nạn, dịch bệnh diễn ra trên thế giới. Vì vậy, chính quyền thành phố đang tích cực tạo thế cạnh tranh mới để giữ vững vai trò chủ đạo của ngành kinh tế này.
Một giám đốc điều hành khách sạn kinh qua công tác quản lý nhiều năm cho rằng, những năm trước đây vào mùa cao điểm này lượng khách đến Hội An rất đông và thường kín phòng nhưng năm nay cỏ vẻ không bằng. Tâm sự của du khách trong những cuộc hàn huyên, tiệc nhẹ tại khách sạn cũng bộc lộ âu lo về những điều đã xảy ra ở đất nước họ. Trong khi đó, lãnh đạo thành phố cũng dự báo là du lịch Hội An đang rơi vào thế cạnh tranh khốc liệt.
Phố đi bộ là một trong những sản phẩm du lịch cần tiếp tục nâng cao chất lượng. Ảnh: Đ.H
Chỉ trong thời gian ngắn Hội An còn mất đi nguồn tài nguyên quý giá của du lịch, đó là bãi biển Cửa Đại – nơi từng được bạn bè quốc tế bầu chọn là một trong những bãi biển đẹp của châu Á. Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND TP.Hội An – ông Nguyễn Sự khẳng định: “Thách thức trước mắt, kể cả lâu dài là bãi biển của chúng ta bị lở, bị xâm thực hằng ngày, mất lần đất. Điều quan trọng ở đây không chỉ mất đất, ảnh hưởng đời sống của nhân dân, cơ sở hạ tầng của khu vực phát triển mà lớn hơn, lâu dài là mất đi tài nguyên rất lớn cho du lịch Hội An. Do đó chúng ta phải tính, phải “trở bộ”, phải chuyển đổi phương hướng mới, cách thức mới để tạo ra thế cạnh tranh mới, giữ vững sự ổn định và phát triển, bảo đảm du lịch luôn là ngành kinh tế mũi nhọn, có vai trò chủ đạo của thành phố”.
Xây dựng kế hoạch quản lý di sản Hội An Thực hiện theo yêu cầu của UNESCO, TP.Hội An vừa phối hợp cùng Công ty CP Tư vấn bảo tồn di sản Toàn Cầu lập kế hoạch quản lý khu Di sản văn hóa thế giới Hội An. Nội dung chủ yếu của kế hoạch là tập trung đánh giá, phân tích những yếu tố tác động đến khu di sản như nguy cơ từ quá trình phát triển, các yếu tố về môi trường, về cơ chế chính sách… Đặc biệt, tập trung xây dựng chương trình hành động bảo tồn và phát huy khu di sản Hội An cho giai đoạn 2016 – 2020 và những định hướng 2020 – 2025. Trong đó nêu rõ vai trò, trách nhiệm của từng cơ quan, ban ngành, tổ chức… từ Trung ương đến địa phương trong việc thực hiện các nhiệm vụ đã hoạch định. Dự kiến kế hoạch sẽ được hoàn thành vào giữa năm 2015 để trình UNESCO và các cơ quan trung ương thẩm định, phê duyệt. Bên cạnh đó, UBND TP.Hội An cũng đang tiến hành đầu tư tu bổ khu tam quan chùa Bà Mụ với tổng kinh phí hơn 900 triệu đồng từ nguồn kinh phí thuộc vốn chương trình mục tiêu quốc gia về văn hóa. Dự kiến công tác tu bổ sẽ hoàn thành, đưa vào sử dụng trước Tết Ất Mùi 2015. Chùa Bà Mụ là một trong những di tích kiến trúc nghệ thuật có giá trị đặc biệt trong quần thể di tích ở Hội An. Chính vì vậy cùng với Chùa Cầu, chùa Âm Bổn, chùa Bà Mụ được Viện Viễn Đông Bác Cổ xếp hạng là di tích kiến trúc đặc biệt của quốc gia. Do “tuổi thọ quá cao” và bị ảnh hưởng bởi chiến tranh nên các cấu kiện của chùa bị sụp đổ, cổng tam quan cũng xuống cấp, hư hỏng nặng.(QUỐC HẢI)
Ông Trương Văn Bay – Phó Chủ tịch UBND TP.Hội An cho biết, năm nay UBND thành phố có kế hoạch ưu tiên huy động các nguồn lực để thực hiện nhanh, có hiệu quả chương trình phát triển du lịch xã đảo Tân Hiệp, nhất là chớp cơ hội khi điện lưới quốc gia được kéo ra đảo; xây dựng hoàn chỉnh cơ sở hạ tầng cảng du lịch Cửa Đại; quản lý khai thác tốt các bãi tắm, bãi biển Cẩm An, Cửa Đại; phát triển du lịch vùng sinh thái làng quê, rừng dừa Cẩm Thanh. Bên cạnh đó, thành phố tiếp tục củng cố và nâng cao chất lượng các sản phẩm du lịch hiện có, nhất là sản phẩm “Đêm phố cổ”, “Phố không có tiếng động cơ”, các tour du lịch làng quê – sinh thái – làng nghề, du lịch trải nghiệm, văn hóa ẩm thực trong cộng đồng. Nhiều người dân đề nghị, bên cạnh việc mở rộng không gian và các loại hình dịch vụ du lịch ngoài khu phố cổ, Hội An nên đặc biệt quan tâm chăm chút, nâng chất lượng những sản phẩm nổi tiếng lâu nay. Trong đó, “Đêm phố cổ”, “Phố không động cơ”, “Phố đi bộ” cần phải được đầu tư trau chuốt tốt hơn, nghiên cứu những đúc kết từ các hội nghị tổng kết về hoạt động này để điều chỉnh về hình thức, nội dung, có thể mở rộng không gian, kéo dài thời gian, tăng tần suất tổ chức các chương trình phù hợp để giữ chân du khách về đêm.
Mới đây, UBND thành phố đã có chủ trương làm thử nghiệm và từng bước nâng dần số lần tổ chức “Đêm phố cổ” để đáp ứng nhu cầu của du khách và đang thu thập ý kiến nhân dân về thời gian thực hiện “Phố không có tiếng động cơ”. Ngoài ra, năm nay chính quyền thành phố sẽ có cơ chế khuyến khích, kêu gọi đầu tư phát triển các sản phẩm văn hóa, du lịch mới, đặc trưng như du lịch nông nghiệp, sông nước, làng nghề, phát triển mạnh các loại hình dịch vụ ngoài lưu trú, chú trọng các hoạt động về đêm để giữ chân du khách. Công tác quảng bá xúc tiến du lịch để giữ vững thị trường khách truyền thống và vươn ra các thị trường tiềm năng khác cũng được chú trọng để nâng cao hiệu quả, đồng thời có giải pháp tích cực để đẩy mạnh khai thác thị trường khách nội địa. Đây cũng là bài học thành công từ thực tiễn ứng phó, chuyển hướng của chính quyền thành phố trước những biến động bất ngờ trong năm qua. Ông Nguyễn Sự nói: “Phát triển ngành kinh tế du lịch theo dạng mở rộng không gian, đa dạng hóa loại hình và đa dạng hóa sản phẩm du lịch cũng như không lệ thuộc bất cứ thị trường du lịch nào, thực tiễn đã cho thấy thành công!”.