Người xưa có câu “Miếng ngon nhớ lâu”, có lẽ vì vậy nên khi được thưởng thức ẩm thực phố Hội, nhiều người đã có tình cảm đặc biệt đối với đất và người Hội An. Ngược lại, bằng sự tài hoa, khéo léo và sáng tạo của mình, người phố Hội cũng biết cách “thiết đãi” du khách thập phương những món ăn độc đáo, để rồi vùng đất này được mệnh danh là “Thủ phủ ẩm thực của Việt Nam”.
Người Hội An “trình diễn” nghệ thuật ẩm thực- Ảnh: Lê Hiền
Đến Hội An, du khách có thể tìm hiểu và thưởng thức các món ăn đặc trưng theo phong cách ẩm thực đường phố. Từ phổ biến như bún, phở đến các món ăn đặc sản, riêng có như Cao Lầu, Xí mà, chè bắp, bắp xào, hến trộn, bánh xèo, ram cuốn thịt nướng, bánh ướt thịt nướng… tất cả đều được người dân địa phương khéo léo chế biến, phục vụ, với giá thành vừa phải. Du khách đến với Hội An nhiều lần đã trở nên quen thuộc với hình ảnh của những gánh xí mà bên đường, vị ngon đặc biệt của bánh mì Phượng hoặc đôi khi giản dị là hương thơm ngạt ngào của bắp, khoai nướng, thịt nướng, bánh xoài bột nếp dẻo thơm… Đến giờ các chợ đêm Nguyễn Hoàng, Chợ đêm Cẩm Phô, chợ đêm Hội An hoạt động thì cũng có rất nhiều món ăn mới lạ, được mọi người tự sáng tạo hoặc học cách làm về, góp phần đa dạng ẩm thực phố Hội. Riêng địa điểm được mệnh danh là “thiên đường ẩm thực” là khu chợ ẩm thực Hội An cũng có rất nhiều món ăn của địa phương, được du khách thích thú. Mở rộng đến các vùng vành đai, khi du lịch sinh thái sông nước, làng quê phát triển, nhiều cơ sở du lịch dịch vụ đã cũng đã sáng tạo và lựa chọn ẩm thực, nhà hàng để kinh doanh, với những món ăn từ phục vụ bình dân đến cao cấp, từ cây nhà lá vườn đến những đặc sản mới lạ, từ thức ăn đồng quê đến sông nước, biển cả. Tất cả đã làm cho vùng đất Hội An luôn xứng danh với tên gọi thủ phủ ẩm thực của Hội An. Ông Nguyễn Đức Hồng, một chuyên gia ẩm thực nói về ẩm thực, văn hóa ẩm thực của vùng đất Hội An như thế này: “Mỗi vùng miền có đặc điểm riêng, được thể hiện trong nét văn hóa hòa quện trong từng món ăn của địa phương đó. Đến địa phương, khách du lịch bao giờ cũng mong muốn được thưởng thức món ăn của địa phương. Ví dụ như đến Hội An, du khách luôn mong muốn được ăn món cao lầu. Làm cho truyền thống, văn hóa ẩm thực của Hội An ngày được giữ lại và ăn sâu vào lòng khách du lịch. Người ta rất mong muốn được đến Hội An để thưởng thức những món đặc sản của Hội An.”
Du khách thích thú thưởng thức ẩm thực Hội An- Ảnh: Lê Hiền
Bắt kịp nhu cầu của du khách và thế mạnh ẩm thực của địa phương, nhiều doanh nghiệp du lịch đã mở tour khám phá cảnh quan thiên nhiên, kết hợp tái hiện đời sống sinh hoạt của người dân, dạy nấu ăn tại chỗ cho du khách. Và chính quyền thành phố cũng không ngừng có các hoạt động khơi gợi sự năng động, sáng tạo của người dân địa phương thông qua việc tổ chức nhiều hoạt động liên quan đến ẩm thực, giúp người dân và cộng động doanh nghiệp có cơ hội phát huy tài hoa, sự khéo léo của mình để phục vụ ẩm thực cho du khách.
Ngoài việc hình thành các chợ ẩm thực như đã nói, chính quyền các cấp cũng tạo cơ chế thuận lợi cho các cơ sở sản xuất, kinh doanh ngành hàng ẩm thực hoạt động. Đặc biệt là thành phố còn liên kết tổ chức các lễ hội ẩm thực Quốc tế – Hội An, truyền cảm hứng sáng tạo chế biến ẩm thực đến người dân và đặc biệt là các doanh nghiệp du lịch dịch vụ, các nhà hàng, khách sạn. Qua các hoạt động này, du khách trong và ngoài nước biết đến và yêu mến ẩm thực của Hội An. Tên gọi “Hội An – thủ phủ ẩm thực của Việt Nam” cũng một phần được định danh từ du khách. Bà Gisela Steeb – du khách Đức khi đến Hội An, ăn những món ăn nhanh tại các gian hàng ẩm thực đã nhận xét: “Thật tuyệt vời, tôi đã thưởng thức nhiều món ăn của Hội An. Ẩm thực của vùng đất này có hương vị rất khác lạ và cách chế biến cũng rất khác với chúng tôi. Tất cả các món ăn đều rất là ngon, tôi rất thích.”
Không chỉ là con đường kinh doanh thương mại, ẩm thực Hội An còn góp phần vào câu chuyện đối ngoại của vùng đất này. Vì “Miếng ngon nhớ lâu”, những du khách trong và ngoài nước khi đến thưởng thức ẩm thực Hội An sẽ yêu mến, quý trọng sự sáng tạo, tài hoa của người phố Hội. Đó cũng là cách tạo dựng tình cảm trong lòng du khách để rồi tiếng thơm về vùng đất Hội An ngày càng có dịp bay xa hơn và định danh với bạn bè muôn phương.
Lê Hiền