Từng bước đẩy mạnh xã hội hóa việc tổ chức các sự kiện giao lưu, hợp tác, liên tục những năm qua thành phố Hội An đã tổ chức thành công nhiều sự kiện văn hóa đầy bản sắc, góp phần đa dạng hóa sản phẩm du lịch, thúc đẩy quá trình phát triển KTXH của thành phố.

Các phu nhân APEC 2017 tham quan Làng Lụa Hội An- Ảnh: Đỗ Huấn
Trong 3 lần liên tiếp (năm 2016, 2017 và 2018), với sự chủ xướng của Công ty Tổ chức sự kiện Ẩm thực Hội An (HACE) do chị Trịnh Diễm Vy làm Giám đốc, Hội An đã tổ chức thành công Lễ hội ẩm thực quốc tế với sự tham gia của rất nhiều đầu bếp danh tiếng trên thế giớivà các nước Á, Âu, Mỹ, Úc, thu hút sự quan tâm chú ý của nhiều người, đặc biệt là những người đam mê ẩm thực Việt Nam và thế giới. Cạnh đó, phải kể đến giao lưu tơ lụa – thổ cẩm Việt Nam và thế giới do anh Lê Thái Vũ (Giám đốc Công ty Làng Lụa Hội An) tổ chức, mở ra nhiều triển vọng và cơ hội cho nghề trồng dâu nuôi tằm, dệt lụa ở Quảng Nam nói chung, góp phần phục hưng con đường tơ lụa trên biển gắn với thương cảng Hội An xưa. Rồi mới đây, chương trình Festival gốm Thanh Hà – Hội An năm 2018 được tổ chức với nhiều hoạt động đặc sắc trong một không gian rộng lớn tại làng gốm Thanh Hà với vai trò chủ công của Giám đốc Nguyễn Văn Nguyên (Công viên Gốm nung Thanh Hà) cũng đã làm phong phú và nâng cao hơn nữa chất lượng, hiệu quả các hoạt động lễ hội nghề gốm Thanh Hà, góp phần bảo tồn và phát huy các làng nghề truyền thống địa phương; tăng cường quảng bá thương hiệu, hình ảnh văn hóa – du lịch Hội An đến với du khách gần xa. “Đây chính là 3 móc xích quan trọng mà Hội An đã từng là giao điểm của con đường gia vị (bây giờ chúng ta có ẩm thực), con đường gốm sứ (chúng ta có gốm Thanh Hà) và con đường tơ lụa (chúng ta có Làng lụa Hội An). Đây là những nét mà chúng ta khôi phục lại một giai đoạn lịch sử của Hội An và những cái này sẽ trở thành những sản phẩm rất độc đáo”, Ông Trần Ánh – Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố nói.

Nghệ thuật Bài chòi trong các “Đêm phố cổ” luôn thu hút đông du khách- Ảnh: Đỗ Huấn
Cùng với việc bảo tồn và phát huy hiệu quả quần thể kiến trúc đô thị cổ, các giá trị di sản lịch sử – văn hóa phong phú đa dạng với 29 di tích cấp quốc gia, 46 di tích cấp tỉnh và 240 di tích ngoài khu phố cổ được đưa vào danh mục thành phố quản lý, Hội An cũng đã thiết lập 4 bảo tàng chuyên đề để phục vụ hàng triệu du khách đến tham quan, nghiên cứu mỗi năm. Các tài nguyên văn hóa, tài nguyên nhân văn, tài nguyên thiên nhiên ngày càng được nhận diện sáng tỏ, gắn kết tạo nên sản phẩm du lịch đặc sắc. Trong đó việc kết nối Di sản văn hóa thế giới – khu phố cổ với Khu dự trữ sinh quyển thế giới Cù Lao Chàm và không gian văn hóa các làng quê, làng nghề truyền thống càng nhân lên giá trị văn hóa quý giá, hiếm nơi nào sánh bằng. Các sản phẩm làng nghề truyền thống, yến sào, đèn lồng, ẩm thực cùng với chương trình “Đêm phố cổ”, “Phố đi bộ”, Hội đèn lồng… đã trở thành những sản phẩm văn hóa – du lịch hấp dẫn, thu hút đông đảo du khách trong nước và quốc tế đến tham quan, thưởng lãm…

Du khách thưởng thức ẩm thực Hội An trong dịp Liên hoan ẩm thực quốc tế tổ chức tại phố cổ
– Ảnh: Đỗ Huấn
Bên cạnh đó, còn phải kể đến cách làm năng động sáng tạo của các cấp quản lý, những nhà hoạt động chuyên môn, đội ngũ diễn viên và đông đảo công chúng.Hội An được ghi nhận là nơi có nhiều đóng góp trong công tác bảo tồn và phát huy giá trị nghệ thuật Bài chòi, góp phần để Bài chòi miền Trung Việt Nam được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại chính nhờ vào cách làm này. Có một thời gian khá dài, loại hình hô hát bài chòi tưởng chừng đã mai một, lụi tàn nhưng từ khi có Đêm rằm phố cổ Hội An (1998), Bài chòi xuất hiện trở lại và được phục hồi những nét văn hoá đặc sắc. Nhờ vào các điều kiện không gian kiến trúc, không gian ánh sáng đặc trưng của “Đêm phố cổ”, nhờ vào lượng người dân và du khách đến với lễ hội ngày càng đông nên trò chơi bài chòi thực sự sống dậy. Đến nay, nghệ thuật bài chòi, trò chơi bài chòi thật sự là một phần quan trọng trong đời sống văn hoá tinh thần và là sản phẩm du lịch độc đáo của Hội An. Ông Võ Phùng – Giám đốc Trung tâm VHTT thành phố cho biết: “Chúng tôi cũng phải biết quốc tế hóa Bài chòi, có nghĩa khi giới thiệu Bài chòi cũng giới thiệu tiếng Anh, rồi khi con bài đến cũng phải sử dụng tiếng Anh để hướng dẫn du khách, thậm chí hướng dẫn cho du khách cách chơi và giải thích những ưu điểm của Bài chòi. Thế thì cách chơi lần đầu, lần nhì, lần ba, dần dần trở thành phong trào và đặc biệt là chúng ta tiếp nhận du khách trong cả nước mọi vùng miền cho nên cách phát âm, giọng địa phương cũng phải biết điều chỉnh cho phù hợp để khách dễ hiểu”.
Lạ hơn nữa, có thể thấy nghệ thuật múa rối nước ở Hội An. Không phải là vùng đất “khai sinh” múa rối Việt Nam nhưng Hội An đã và đang mang trên “vai” sứ mệnh tô điểm, quảng bá loại hình sân khấu gắn liền với nền văn minh lúa nước đến bạn bè năm châu. Chính thức tổ chức diễn thử nghiệm từ cuối tháng 9.2015, rồi nhận được những phản hồi tích cực từ phía người dân cùng du khách, lãnh đạo thành phố quyết định đưa loại hình nghệ thuật dân gian này trở thành sản phẩm du lịch mới của địa phương. Ông Võ Phùng cho biết, Trung tâm VHTT Hội An đã mời các thầy cô là các chuyên gia, diễn viên gạo cội ngoài Nhà hát múa rối Thăng Long về truyền dạy nghề cho khoảng 20 diễn viên của Nhà biểu diễn nghệ thuật cổ truyền để đảm nhận thực hiện theo phương châm “vừa học vừa làm”… Theo thời gian, sản phẩm du lịch mang đậm tính nghệ thuật này đã trở thành món ăn tinh thần của đông đảo du khách gần xa khi đến tham quan phố cổ.
Với giá vé 80 nghìn đồng/người lớn và 40 nghìn đồng/trẻ em, được công diễn đều đặn vào 3 ngày: thứ ba, thứ sáu, thứ bảy hằng tuần, tại sân khấu Nhà hát ngoài trời, sản phẩm du lịch nghệ thuật múa rối nước đã mang lại cho Hội An nguồn thu lên đến 2 tỷ đồng trong vòng gần 3 năm qua. Hiện nay chính quyền thành phố đang có kế hoạch và lập phương án chuyển sân khấu múa rối vào khu vực trung tâm thành phố (công viên Đồng Hiệp), gần kề phố cổ để phục vụ lượng du khách có nhu cầu ngày càng tăng.
Một sản phẩm du lịch nghệ thuật mới hơn nữa và đang là điểm đến ưa chuộng của du khách đến từ các nước Châu Âu, Úc và Bắc Mỹ là Trung tâm biểu diễn tại khu Đồng Hiệp (phường Minh An) do Trung tâm VHTT Hội An phối hợp với Công ty Cổ phần Lune tại thành phố Hồ chí Minh đầu tư xây dựng. Trong đó phần đầu tư của thành phố chia thành 2 giai đoạn. Giai đoạn 1 trị giá 6,8 tỷ đồng từ nguồn quỹ phát triển sự nghiệp của Trung tâm VHTT và nguồn quỹ đầu tư phát triển từ doanh thu bán vé tham quan của thành phố. Giai đoạn 2 trị giá khoảng 15 tỷ từ nguồn cải cách tiền lương của Trung tâm VH-TT và ngân sách thành phố, sẽ triển khai vào năm 2019. Đưa vào hoạt động và khai thác từ tháng 2.2018, nơi đây thường tổ chức biểu diễn các vở múa, xiếc nghệ thuật đương đại phục vụ du khách như: “À ố show”, “Sương sớm”, “Teh Dar”. Chỉ trong thời gian ngắn, các đêm diễn đã tạo ấn tượng về chất lượng nghệ thuật cao, thu hút đông đảo du khách dự xem. Lãnh đạo Trung tâm VHTT Hội An cho biết, từng bước phấn đấu ổn định tần suất biểu diễn 5 đêm/1 tuần, các chương trình biểu diễn tại đây sẽ góp phần tạo thêm 1 sản phẩm làm phong phú hoạt động nghệ thuật, nâng cao giá trị văn hóa của điểm đến Hội Ancũng như để níu giữ lượng khách lưu trú qua đêm.
Đỗ Huấn


