Dựng cây nêu ngày Tết Nguyên đán hằng năm là một phong tục truyền thống của cư dân Việt Nam nói chung, cư dân Hội An nói riêng. Cây nêu là biểu tượng của sự trừ tà, trấn ác, ước mong bình an, mưa thuận gió hòa và khẳng định chủ quyền lãnh thổ đất đai của gia đình, làng xóm, cộng đồng.

Sau một thời gian bị gián đoạn tưởng chừng bị mai một, phong tục dựng cây nêu ngày Tết chính thức được lãnh đạo TP.Hội An phát động phục hồi với chủ trương tổ chức hội thi vào dịp Tết Nguyên đán Nhâm Thìn 2012. Từ đó đến nay, hội thi dựng cây nêu ngày Tết trở thành hoạt động thường niên trên địa bàn thành phố mỗi khi tết đến xuân về và được duy trì liên tục 13 năm qua. Tết Ất Tỵ năm nay, có 52 đơn vị đăng ký tham gia với thành phần khá đa dạng, từ các di tích tín ngưỡng, đến cơ quan, công sở, doanh nghiệp, trường học, nhà thờ tộc họ, thôn/khối phố. Một số xã phường còn phát động thành phong trào tại địa phương để tạo sự hưởng ứng rộng khắp.
Phong tục dựng cây nêu ngày tết đã thực sự tạo nên màu sắc vui tươi, ấm cúng, trang trọng tại các điểm di tích, các công sở, trường học, thôn, khối phố trong dịp Tết cổ truyền. Trên khắp các đường làng ngõ xóm, phố phường, bóng dáng cây nêu ngày Tết được trang hoàng chu đáo cùng âm thanh vang vọng của tiếng chuông, khánh, trống, chiêng… đã đem lại bầu không khí trang trọng, phấn khởi, rộn ràng khí thế ngày xuân và dịp đầu năm mới.
Ông Võ Trọng Minh – Phó Trưởng Ban CTMT thôn Võng Nhi, xã Cẩm Thanh cho biết, hằng năm cư dân trong thôn đều đầu tư dựng cây nêu tại di tích Lăng Bà để cầu mong năm mới mọi nhà mọi người đều bình an, mạnh khỏe, làm ăn phát tại phát đạt, quốc thái dân an, gia đình được hạnh phúc. Còn thầy Phạm Văn Trung – Bí thư chi đoàn trường Tiểu học Đỗ Trọng Hường, phường Cửa Đại nói rằng, toàn thể cán bộ, nhân viên trong trường tham gia dựng nêu ngày tết cũng ước mong năm mới gặp nhiều may mắn và thành công trong năm mới Ất Tỵ 2025.
Các đối tượng tham gia tích cực hưởng ứng chủ trương, kế hoạch phát động tổ chức; đồng lòng phục dựng một phong tục tốt đẹp của dân tộc. Với tâm nguyện chân thành, gửi gắm những nguyện cầu tốt lành, thánh thiện, giúp mọi người tránh được những xui rủi, cầu mong năm mới an khang thịnh vượng, nhiều đơn vị đã đầu tư kỹ lưỡng cho cây nêu và có các hình thức trang trí sinh động, phù hợp với truyền thống của địa phương cũng như đặc điểm của mỗi di tích, đơn vị tham gia để tạo nên những thông điệp văn hóa nhân dịp Tết cổ truyền.

Nhiều di tích, đơn vị rất quan tâm, tôn trọng truyền thống của người Hội An, đã tham khảo ý kiến của nhiều bậc cao niên thông hiểu phong tục, cũng như đảm bảo đúng hướng dẫn của ban tổ chức về hình thức và thời gian dựng nêu, chuẩn bị nguyên vật liệu công phu, chu đáo, tổ chức trang trí, sắp đặt đẹp mắt, đảm bảo các nghi thức cổ truyền, tạo sức lan tỏa trong cộng đồng về ý thức giữ gìn, bảo tồn di sản văn hóa và góp phần tạo nên một sản phẩm du lịch đặc sắc, hấp dẫn du khách trong và ngoài nước… Ông Vương Cúc – Ban Trị sự Miếu Ông Cọp (khối Xuân Mỹ, phường Tân An) cho biết, từ ngày dựng nêu vào ngày 23 tháng Chạp năm Giáp Thìn đến Tết đã có nhiều khách nước ngoài và khách nội địa đến đây chụp hình và hỏi han, tìm hiểu về phong tục này. “Du khách thường xuyên lấy không gian di tích ngôi miếu và hình ảnh cây nêu để làm cảnh chụp hình rất nhiều”, ông Cúc nói.
Ông Võ Nể – Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố cho rằng, mỗi năm các di tích đều đầu tư quy mô, kỹ lưỡng: chọn tre to, thẳng, đẹp, các vật dụng trang trí đa dạng, đặc sắc, đảm bảo nguyên bản… cho thấy sự cố kết của cộng đồng dân cư ngày càng bền chặt, gắn bó. “Đây cũng là sản phẩm du lịch độc đáo vì thu hút đông du khách đến tham quan, chụp hình lưu niệm. Nhiều vị khách tỏ ra thích thú, ấn tượng với hình ảnh cây nêu ngày Tết ở các di tích, trường học và khu dân cư trên địa bàn thành phố”, ông Nể nói.
Đến nay, phong tục dụng cây nêu vào dịp Tết Nguyên đán trên địa bàn TP.Hội An được duy trì liên tục, đã góp phần thực hiện hiệu quả công tác bảo tồn giá trị di sản văn hóa, cùng thực hiện mục tiêu lấy văn hóa làm nền tảng, xây dựng Hội An theo định hướng thành phố sinh thái – văn hóa – du lịch.
ĐỖ HUẤN


