Hội An có 2 bảo vật quốc gia là Trống đồng và Thạp đồng Hoàng Long

Phó Thủ tướng Lê Thành Long vừa ký Quyết định công nhận 33 Bảo vật Quốc gia (đợt 13, năm 2024). Trong đó, Quảng Nam có 4 hiện vật, nhóm hiện vật được công nhận Bảo vật Quốc gia gồm: Bộ sưu tập trang sức vàng ở khu mộ táng Lai Nghi, Hạt mã não hình con chim nước và con hổ Lai Nghi (Điện Bàn), Trống đồng Hoàng Long và Thạp đồng Hoàng Long (Hội An).

Trống đồng Hoàng Long

Đại diện Hội đồng thẩm định cho hay, bốn hiện vật này được lựa chọn dựa trên những tiêu chí để xác định hiện vật là Bảo vật Quốc gia như: Tính độc bản, độc đáo, có giá trị đặc biệt về lịch sử, văn hóa, thẩm mỹ…

Trống đồng Hoàng Long và Thạp đồng Hoàng Long là bộ sưu tập tư nhân của ông Lương Hoàng Long (Khối phố Xuân Hòa, phường Cẩm Phô, TP. Hội An), được các đời trước trong gia đình lưu truyền lại.

Thạp Hoàng Long có nắp đậy
Tượng chó săn trên nắp thạp Hoàng Long

Trống đồng Đông Sơn có đường kính mặt 49,5cm, chiều cao 35,5cm, đường kính chân 56cm. Hiện trạng cơ bản còn nguyên vẹn, tang bị thủng vài lỗ. Niên đại hiện vật thuộc Văn hóa Đông Sơn (thế kỷ thứ IV-III trước công nguyên đến thế kỷ I-II). Đây là chiếc trống đồng Đông Sơn có hình thức độc đáo còn nguyên vẹn, có những hoa văn lần đầu tiên được các nhà khảo cổ học biết đến như hoa văn cánh buồm, hoa văn hình động vật vừa có dáng con chồn có đuôi xù, vừa có mỏ hình chim, có sừng hình hươu, đó là con vật thiêng được người cổ cách điệu hóa.

Hình thuyền trên thân thạp Hoàng Long có hình cái xiếm ở mũi thuyền

Thạp đồng Đông Sơn có dáng hình trụ, thuộc loại có nắp. Thạp có chiều cao toàn bộ (kể cả nắp) là 58cm, đường kính miệng thạp 39cm, đường kính chân đế thạp 35,5cm. Niên đại hiện vật thuộc văn hóa Đông Sơn (thế kỷ IV-III trước công nguyên đến thế kỷ I-II). Đây là chiếc thạp đồng Đông Sơn có hình thức còn nguyên vẹn, hoa văn trang trí đẹp, có những hoa văn lần đầu được các nhà khảo cổ học biết đến như hoa văn chiếc xiếm, hoa văn hình con công đang đứng trên lưng con rùa, hoa văn hình người đang ngồi trên trống đồng để đánh trống da, hoa văn người bị hiến tế đang bị giam trong khoang lầu hay bị nắm tóc chuẩn bị hiến tế.

Theo UBND tỉnh Quảng Nam, lý các hiện vật trên được lựa chọn để đề nghị công nhận bảo vật quốc gia là do có tính gốc và độc bản. Người xưa đúc xong phải phá khuôn đất ra để lấy hiện vật, vì vậy đây là hiện vật độc bản không giống với bất kỳ hiện vật Đông Sơn nào đã phát hiện.

Hai hiện vật trên rất có giá trị trong việc nghiên cứu văn hóa Đông Sơn, góp phần phục dựng lịch sử cổ đại của đất nước từ kinh tế, xã hội, đời sống tinh thần của ông cha ta; là sản phẩm đầy trí tuệ biểu hiện cho tài năng sáng tạo, sự khéo léo và tinh xảo hiếm có của tổ tiên ta đã tạo nên kỹ thuật luyện kim đồng thau bản địa, nền văn hóa đồng thau vào loại bậc nhất Đông Nam Á. Điều này cũng góp phần khẳng định trình độ văn hiến của cư dân Đông Sơn đã khá cao so với các cư dân Đông Nam Á đương thời.

QUỐC HẢI